Multiplex is een plaatmateriaal dat bestaat uit meerdere dunne lagen hout (fineer) die kruislings op elkaar zijn verlijmd. Door de kruislingse opbouw is multiplex sterk in alle richtingen, kromt het nauwelijks en is het stabieler dan massief hout. Het wordt veel gebruikt als dakbeschot, vloerplaat, meubelpaneel en constructieplaat.
- Hoe wordt multiplex gemaakt?
- Soorten multiplex
- Standaardafmetingen
- Multiplex bij doe-het-zelf projecten
- Multiplex vs. OSB vs. MDF
- Gerelateerde termen
Hoe wordt multiplex gemaakt?
1. Een boomstam wordt op een draaibank tot dunne vellen geschild (fineer, 1-3 mm dik)
2. De vellen worden gedroogd
3. Ze worden kruislings (90° gedraaid) op elkaar verlijmd onder hoge druk
4. Het resultaat is een stabiele plaat met een oneven aantal lagen (3, 5, 7, 9…)
De kruislingse vezelrichting is het geheim: waar hout normaal in één richting werkt (krimpt/zwelt), heft multiplex dit op doordat de lagen elkaars beweging tegenhouden.
Soorten multiplex
| Type | Houtsoort | Watervast | Toepassing |
|---|---|---|---|
| Interieur multiplex | Populier, beuken | Nee | Meubels, binnenwanden |
| Constructieplex | Vuren, populier | Beperkt | Dakbeschot, vloer, bekisting |
| Marine multiplex (WBP) | Okoumé, meranti | Ja (watervast verlijmd) | Buitentoepassingen, bootbouw |
| Berken multiplex (Fins) | Berk | Beperkt | Meubels, zichtwerk, werkbladen |
| Betonplex | Divers + folie-coating | Ja | Bekisting (herbruikbaar) |
Standaardafmetingen
| Plaat | Diktes (mm) |
|---|---|
| 122 x 244 cm (standaard) | 4, 6, 9, 12, 15, 18, 24 mm |
| 125 x 250 cm | Idem |
Multiplex bij doe-het-zelf projecten
Dakbeschot
18 mm constructieplex op de kepers als ondergrond voor EPDM of bitumen. De platen worden op de kepers geschroefd, met 2-3 mm tussenruimte voor uitzetting.
Vloer
18-24 mm multiplex als ondervloer of als zichtbare vloer (geschuurd + gelakt). Berken multiplex is het mooiste als zichtwerk.
Meubels
- Kasten — 18 mm berken of populieren multiplex
- Werkbladen — 24 mm berken multiplex (sterk en vlak)
- Schappen — 18 mm, afhankelijk van overspanning
Wand- en plafondafwerking
9-12 mm multiplex als bekleding, eventueel met zichtbare fineerlaag.
Multiplex vs. OSB vs. MDF
| Multiplex | OSB | MDF | |
|---|---|---|---|
| Opbouw | Kruislings fineer | Georiënteerde spaanders | Fijne houtvezels |
| Sterkte | Hoog | Goed | Matig |
| Vochtbestendig | Goed (WBP-variant) | Matig | Slecht |
| Zichtwerk | Ja (mooi fineer) | Nee (ruw) | Ja (glad, verfbaar) |
| Prijs | Hoger | Lager | Lager |
| Gewicht | Gemiddeld | Gemiddeld | Zwaar |
Gerelateerde termen
- OSB-plaat
- Dakbeschot
- Houtskeletbouw
Wil je direct aan de slag met een professionele bouwtekening? Bij fredsbouwtekeningen.nl vind je bouwtekeningen voor al je doe-het-zelf projecten, compleet met materiaallijsten en stap-voor-stap instructies.
