Stapelbed maken: compleet stappenplan met kosten en bouwtekening (2026)

Een stapelbed maken kost je tussen de €150 en €400 aan materiaal, afhankelijk van de houtsoort en afwerking. Vergelijk dat met €300 tot €900 voor een kant-en-klaar stapelbed bij IKEA of een meubelzaak, en je snapt waarom zoveel ouders het zelf doen. In dit artikel vind je een compleet stappenplan in 10 stappen, een materiaallijst met exacte afmetingen, kostenvergelijkingen, en de veiligheidseisen waar je stapelbed aan moet voldoen. Je hebt basisgereedschap en een weekend nodig.

Zelf bouwen vs. kopen: wat is goedkoper?

De prijs van een stapelbed loopt flink uiteen. Zelf bouwen is vrijwel altijd goedkoper, maar het verschil hangt af van je ambitieniveau en de houtsoort die je kiest.

	Zelf maken	IKEA (bv. MYDAL)	Meubelzaak	Maatwerk timmerman
Kosten	€150 – €400	€300 – €500	€500 – €900	€800 – €1.500
Houtsoort	Vrij te kiezen	Grenen (standaard)	Beuken/grenen	Naar wens
Maatvoering	Volledig op maat	Vast (90×200)	Beperkt	Op maat
Bouwtijd	6 – 10 uur	2 – 3 uur montage	Bezorging + montage	2 – 4 weken
Kwaliteit	Afhankelijk van jou	Standaard	Goed tot hoog	Hoog
Levensduur	10+ jaar (bij goed hout)	5 – 10 jaar	10+ jaar	15+ jaar

Wanneer zelf bouwen loont: je wilt een specifieke maat (bijvoorbeeld voor een schuine wand), je hebt basiservaring met houtbewerking, of je wilt een uniek ontwerp zoals een L-vormig stapelbed of een bed met bureau eronder.

Wanneer kopen slimmer is: je hebt geen gereedschap in huis, geen ervaring met constructief hout, of je wilt een standaard 90×200-bed zonder aanpassingen.

Welk type stapelbed past bij jouw situatie?

Niet elk stapelbed is hetzelfde. Het type dat je kiest bepaalt de hoeveelheid materiaal, de moeilijkheidsgraad en de benodigde ruimte.

Standaard stapelbed (twee bedden boven elkaar)

Het meest gebouwde type. Twee identieke frames van 90×200 cm, recht boven elkaar. Plafondhoogte van minimaal 250 cm nodig. Geschikt voor twee kinderen of een kind plus logeerbed. Moeilijkheidsgraad: beginner tot gemiddeld.

L-vormig stapelbed

Het onderbed staat haaks op het bovenbed. Neemt meer vloeroppervlak in, maar geeft een opener gevoel. Onder het bovenbed ontstaat ruimte voor een bureau of kast. Plafondhoogte van minimaal 250 cm nodig. Moeilijkheidsgraad: gemiddeld.

Halfhoogslaper met bureau eronder

Eenpersoons verhoogd bed op circa 120-150 cm hoogte. Eronder past een bureau, kast of zithoek. Geschikt voor kinderen vanaf 6 jaar. Geen tweede slaapplek, maar maximaal ruimtegebruik. Moeilijkheidsgraad: beginner.

Driepersoonsbed (3-hoog)

Drie bedden boven elkaar. Vereist een plafondhoogte van minimaal 280 cm, liefst 300 cm. Constructief zwaarder: dikkere staanders en extra verstevigingen nodig. Moeilijkheidsgraad: gevorderd. Alleen bouwen als je ervaring hebt met houtconstructies.

Type	Minimale plafondhoogte	Vloeroppervlak	Moeilijkheidsgraad	Geschatte kosten materiaal
Standaard	250 cm	~200 x 100 cm	Beginner/gemiddeld	€150 – €300
L-vorm	250 cm	~200 x 200 cm	Gemiddeld	€200 – €400
Halfhoogslaper + bureau	240 cm	~200 x 100 cm	Beginner	€120 – €250
3-hoog	280 – 300 cm	~200 x 100 cm	Gevorderd	€300 – €500

Standaard matrasmaten voor stapelbedden

Koop je matras voordat je begint met bouwen, of stem je interne maten exact af op een standaardmaat. Niets vervelender dan een frame dat 2 cm te krap of te ruim is.

Maat	Afmeting	Geschikt voor
Eenpersoons	90 x 200 cm	Kinderen, tieners, volwassenen (standaard)
Eenpersoons smal	80 x 200 cm	Kleinere kamers, kinderen tot ~12 jaar
Eenpersoons breed	100 x 200 cm	Tieners, volwassenen die meer ruimte willen
Driekwart	120 x 200 cm	Ruim eenpersoons (alleen onderbed, bovenbed wordt te breed)

Tip: Houd bij het bouwen van het frame 1 cm speling aan rondom het matras. Bij een matras van 90×200 cm maak je de binnenmaat van het frame dus 92×202 cm. Zo kan het matras gemakkelijk in en uit, zonder te schuiven tijdens het slapen.

De dikte van het matras is ook belangrijk: kies voor het bovenbed een matras van maximaal 15 cm dik. Dikker betekent dat de leuning effectief lager wordt, en dat is een veiligheidsrisico.

Veiligheid: hier mag je niet op bezuinigen

Een stapelbed staat hoger dan een gewoon bed. Bij het bovenbed slaap je op 130-160 cm hoogte. Veiligheid is daarom geen extraatje, maar de basis van je ontwerp.

Leeftijdsgrens

Kinderen onder de 6 jaar horen niet in het bovenbed. Dit is geen willekeurige richtlijn: de Europese veiligheidsnorm EN 747 schrijft dit voor. Jonge kinderen hebben onvoldoende motoriek om veilig een ladder te gebruiken, zeker ’s nachts als ze half slapen.

Leuninghoogte

De leuning (het hekwerk) aan alle zijden van het bovenbed moet minimaal 16 cm boven de bovenkant van het matras uitsteken. Meet dit na met het matras erin. Bij een matras van 15 cm dik en een leuning van 30 cm hoog houd je precies 15 cm over: dat is te krap. Reken met een leuning van minimaal 35 cm aan de bovenkant van de lattenbodem.

Aan de instapzijde mag je een opening laten van maximaal 40 cm breed voor het in- en uitstappen.

Maximaal gewicht

Bereken het draagvermogen ruim. Een kind van 40 kg plus een matras van 10 kg plus een ouder die ’s avonds komt voorlezen (80 kg) is al 130 kg. Reken het bovenbed op minimaal 150 kg draagvermogen. Gebruik hiervoor voldoende latjes (minimaal 13 stuks bij 90 cm breedte) en stevige dwarsbalken.

Europese norm EN 747

De EN 747-norm beschrijft veiligheidseisen voor stapelbedden. De belangrijkste punten:

• Leuninghoogte minimaal 16 cm boven matrasoppervlak
• Geen openingen waar een kinderhoofd doorheen kan (tussen 6 en 9 cm zijn gevaarlijk)
• Ladder stevig bevestigd, niet los of wiebelig
• Constructie moet statische belasting van 1.000 N (circa 100 kg) op het midden van de lattenbodem doorstaan zonder permanente vervorming
• Bovenbed niet toegankelijk voor kinderen onder 6 jaar (waarschuwingslabel verplicht)

Houtsoorten: welk hout is sterk genoeg?

Niet elk hout is geschikt voor een stapelbed. Je hebt constructief hout nodig dat voldoende draagkracht biedt, niet te zwaar is, en betaalbaar blijft.

Houtsoort	Sterkte	Gewicht	Prijs (indicatie)	Geschiktheid
Vurenhout	Voldoende	Licht	€ (goedkoopst)	Goed, mits juiste afmetingen
Grenenhout	Goed	Licht-gemiddeld	€ – €€	Zeer geschikt, meest gebruikt
Beukenhout	Zeer goed	Zwaar	€€€	Uitstekend, duurder
Eikenhout	Uitstekend	Zeer zwaar	€€€€	Overkill, tenzij je het mooi vindt
Multiplex/berken	Goed	Gemiddeld	€€	Geschikt voor zijpanelen en leuningen

Minimale afmetingen voor constructiehout

Dit zijn de minimale doorsnedes. Ga hier niet onder zitten, ook niet als de bouwmarkt een aanbieding heeft op dunnere balken.

Onderdeel	Minimale afmeting	Toelichting
Staanders (poten)	70 x 70 mm	Vierkante palen, bij 3-hoog: minimaal 90 x 90 mm
Langsbalken (frame)	45 x 90 mm	Dragen het gewicht langs de lengte
Dwarsbalken (frame)	45 x 70 mm	Ondersteunen de lattenbodem
Lattenbodem	20 x 70 mm	Latjes op circa 60-70 mm tussenafstand
Leuningplanken	20 x 120 mm	Of 20 x 90 mm met twee planken boven elkaar
Ladderranden	45 x 70 mm	Stevig genoeg om op te staan
Laddersporten	30 x 50 mm	Breedte minimaal 30 cm, maximaal 35 cm tussenafstand

Waarschuwing: balken van 45×45 mm als staanders zijn te dun voor een stapelbed. Dit is een van de meest gemaakte fouten. De staanders dragen het volledige gewicht van het bovenbed plus de persoon die erin ligt. Bij 70×70 mm heb je voldoende stijfheid om zijwaarts wiebelen te voorkomen.

Materiaallijst en gereedschap

Materialen (standaard stapelbed 90×200 cm)

Materiaal	Aantal	Afmeting	Geschatte kosten
Staanders (grenen)	4 stuks	70 x 70 x 1.700 mm	€40 – €60
Langsbalken	4 stuks	45 x 90 x 2.020 mm	€30 – €45
Dwarsbalken	4 stuks	45 x 70 x 920 mm	€10 – €15
Lattenbodem-latjes	26 stuks (2×13)	20 x 70 x 900 mm	€20 – €30
Leuningplanken (boven)	4 stuks	20 x 120 x 2.020 mm	€15 – €25
Leuningplanken (kopse kanten)	2 stuks	20 x 120 x 920 mm	€5 – €10
Ladderranden	2 stuks	45 x 70 x 1.400 mm	€8 – €12
Laddersporten	4-5 stuks	30 x 50 x 350 mm	€5 – €8
Houtschroeven (6×80 mm)	~60 stuks	Torx of kruiskop	€8 – €12
Bouten + moeren (M8x100)	8 stuks	Voor staander-balkverbinding	€10 – €15
Houtlijm (D3 of D4)	1 fles	750 ml	€8 – €12
Hoekverbinders (metaal)	8 stuks	50 x 50 mm	€10 – €15
Schuurpapier	Div.	Korrel 80, 120 en 180	€5 – €8
Lak, beits of olie	1-2 blikken	Naar keuze	€15 – €30
Totaal geschat			€189 – €297

Gereedschap

Noodzakelijk:
– Accuboormachine met boor- en schroefbits
– Cirkelzaag of verstekzaag (handcirkelzaag volstaat)
– Waterpas
– Winkelhaak
– Rolmaat (minimaal 3 meter)
– Klemmen (minimaal 4 stuks, liefst 6)
– Schuurmachine (vlakschuurder of excentrische schuurmachine)
– Hamer

Handig maar niet vereist:
– Bovenfrees (voor afronding van randen)
– Deuvelboor + deuvelcenters (voor onzichtbare verbindingen)
– Kraagboor (voor verzonken boutkoppen)

Stappenplan: stapelbed maken in 10 stappen

Stap 1: maak een bouwtekening op maat

Teken je bed uit voordat je hout koopt. Je hebt drie maten nodig: de buitenmaten van het frame, de binnenmaten (afgestemd op je matras plus 1 cm speling rondom), en de totale hoogte inclusief leuning.

Werk vanuit de matrasmaat naar buiten: matrasmaat + speling = binnenmaat frame. Binnenmaat + 2x balkdikte = buitenmaat. Noteer alle maten op je tekening, inclusief de positie van boorgaten.

Bepaal de hoogte van het onderbed (bovenkant lattenbodem circa 30 cm van de vloer) en het bovenbed (bovenkant lattenbodem circa 130 cm van de vloer). Controleer dat er minimaal 75 cm ruimte zit tussen de bovenkant van het matras van het onderbed en de onderkant van het bovenbed, zodat je kind rechtop kan zitten.

Stap 2: koop en controleer je hout

Koop je hout bij een bouwmarkt of houthandel. Een houthandel levert vaak betere kwaliteit en kan op maat zagen. Controleer bij aankomst:

• Zijn de balken recht? Leg ze op een vlakke ondergrond en kijk langs de lengte.
• Zijn er grote kwasten op plekken waar je gaat schroeven of boren? Vermijd die.
• Is het hout droog? Nat hout krimpt en vervormt. Vraag naar de vochtigheid (onder 18% is prima).

Stap 3: zaag alle onderdelen op maat

Zaag alle onderdelen volgens je bouwtekening. Gebruik een verstekzaag voor haakse zaagsneden. Nummereer elk onderdeel met potlood en noteer de positie (bijv. “L1 = langsbalk onder links”).

Zaag de latjes voor de lattenbodem in een keer op dezelfde maat: klem een stopmaat op je zaag zodat elk latje identiek is.

Stap 4: schuur alle onderdelen voor

Schuur alle onderdelen nu, voor de montage. Na het in elkaar zetten kom je niet meer overal goed bij. Gebruik korrel 80 om oneffenheden weg te werken, dan korrel 120 voor een glad resultaat, en korrel 180 als je gaat lakken.

Rond alle randen licht af met schuurpapier of een bovenfrees. Kinderen grijpen overal aan, en scherpe randen veroorzaken splinters.

Stap 5: monteer het onderframe

Begin met het onderbed. Bevestig de twee dwarsbalken aan de binnenkant van de twee langsbalken, zodat je een rechthoekig frame krijgt. Gebruik houtlijm en twee schroeven (6×80 mm) per verbinding.

Controleer met een winkelhaak of alle hoeken 90 graden zijn voordat de lijm droogt. Meet de diagonalen: als ze gelijk zijn, is je frame haaks.

Bevestig dit frame aan de vier staanders met M8-bouten. Boor de gaten voor met een 8 mm boor door zowel de staander als de langsbalk. Plaats een bout met sluitring en moer. De boutverbinding maakt het bed later demontabel (handig bij verhuizen).

Stap 6: monteer het bovenframe

Herhaal stap 5 voor het bovenframe. Bevestig het op de gewenste hoogte aan dezelfde vier staanders. Controleer met een waterpas of het bovenframe horizontaal staat. Gebruik bij alle vier de hoeken bouten, geen schroeven. Je wilt dat de verbinding niet kan lostrillen door beweging in het bed.

Voeg op de hoeken metalen hoekverbinders toe als extra zekerheid. Schroef deze aan de binnenkant zodat ze niet zichtbaar zijn.

Stap 7: monteer de lattenbodems

Leg de latjes op de dwarsbalken en verdeel ze gelijkmatig. Bij 13 latjes per bed en een binnenmaat van circa 2.000 mm reken je op een tussenafstand van circa 65 mm (hart-op-hart circa 135 mm). De tussenafstand mag niet groter zijn dan 70 mm (veiligheidseis).

Schroef elk latje vast met twee schroeven (4×40 mm), een aan elke kant. Gebruik voorgeboorde gaten om splijten te voorkomen, zeker bij vurenhout.

Stap 8: bouw en bevestig de leuningen

Monteer de leuningplanken rondom het bovenbed. Plaats twee planken boven elkaar als je 90 mm brede planken gebruikt, of een enkele plank van 120 mm. De bovenste rand van de leuning moet minimaal 35 cm boven de bovenkant van de lattenbodem zitten.

Laat aan een van de lange zijden een opening van maximaal 40 cm voor de ladder. Controleer dat er nergens openingen zijn tussen 6 en 9 cm (beklemming van een kinderhoofd).

Bevestig de leuningplanken aan de staanders met schroeven (5×60 mm) en houtlijm.

Stap 9: bouw en bevestig de ladder

Je hebt twee opties: een vaste ladder of een losse ladder.

	Vaste ladder	Losse ladder
Veiligheid	Hoog: kan niet verschuiven	Lager: kan wegglijden
Flexibiliteit	Zit vast op een plek	Verplaatsbaar
Constructie	Geschroefd aan het frame	Haakconstructie bovenaan
Aanbeveling	Kinderen tot 10 jaar	Tieners en volwassenen

Vaste ladder bouwen: bevestig de twee ladderranden schuin tegen het bovenframe (hoek van circa 75 graden). Schroef de sporten op gelijke afstand (maximaal 30 cm tussenafstand, minimaal 4 sporten). Bevestig de ladderranden met bouten aan het bovenframe en met schroeven aan de vloer of het onderframe.

Losse ladder bouwen: maak de ladder als los onderdeel. Voeg bovenaan twee haken of inkepingen toe die over de langsbalk van het bovenbed grijpen. Plaats anti-slipvoetjes onder de ladderranden.

Aanbeveling: kies voor een vaste ladder, zeker als er kinderen onder de 10 slapen. Losse ladders zijn een veelvoorkomende oorzaak van ongelukken met stapelbedden.

Stap 10: test de constructie

Voordat je kinderen in het bed laat slapen, test je de constructie:

1. Stabiliteitstest: duw met beide handen zijwaarts tegen het bovenbed. Het mag niet meer dan een paar millimeter meebewegen. Wiebelt het merkbaar? Voeg diagonale schoren toe aan de achterkant (een lat van 20×70 mm diagonaal van een bovenhoek naar de tegenoverliggende onderhoek).
2. Gewichtstest: ga zelf in het bovenbed liggen. Beweeg heen en weer, ga zitten, draai je om. Luister naar kraakgeluiden. Kraakgeluiden betekenen dat verbindingen niet strak genoeg zijn: draai schroeven aan of voeg lijm toe.
3. Leuningtest: druk met kracht tegen elke leuningplank. Geen enkele plank mag doorbuigen of loslaten.
4. Laddertest: sta op elke sport. De ladder mag niet verschuiven of kraken.

Afwerking: beschermen en mooi maken

Na de constructie komt de afwerking. Dit is niet cosmetisch: een goede afwerklaag beschermt het hout tegen vocht, vuil en slijtage.

Optie 1: Beits + blanke lak (meest gekozen)
Breng een kleurbeits aan in de gewenste tint. Laat drogen. Breng daarna twee lagen blanke lak aan (waterbasis, kindveilig). Schuur licht tussen de lagen met korrel 180.

Optie 2: Dekkende lak
Grond het hout met een grondverf. Breng twee lagen dekkende lak aan in de gewenste kleur. Kies een lak op waterbasis met een laag VOC-gehalte (kinderkamer).

Optie 3: Hardwax-olie (natuurlijk)
Breng twee lagen hardwax-olie aan. Dit laat de houtstructuur zichtbaar en voelt natuurlijk aan. Minder bescherming tegen vlekken dan lak, maar eenvoudig bij te werken.

Optie 4: Onbehandeld laten
Mogelijk, maar het hout wordt snel vies en splintert eerder. Niet aanbevolen voor een kinderbed.

Welke optie je ook kiest: gebruik altijd producten die voldoen aan EN 71-3 (veiligheid van kinderspeelgoed) of een vergelijkbare norm. Reguliere beits en lak kunnen stoffen bevatten die niet geschikt zijn voor kindermeubilair.

8 veelgemaakte fouten bij het bouwen van een stapelbed

1. Te dunne staanders (poten)

De meest voorkomende fout. Staanders van 45×45 mm zijn te dun. Het bed wiebelt zijwaarts bij elke beweging. Gebruik minimaal 70×70 mm, bij een 3-hoog bed minimaal 90×90 mm.

2. Alleen schroeven, geen bouten

Schroeven in kopshout (de kop van een balk) houden slecht. De verbinding tussen staanders en langsbalken is de meest belaste plek van het hele bed. Gebruik hier M8-bouten met sluitring en moer. Schroeven zijn prima voor latjes en leuningen, niet voor de hoofdconstructie.

3. Geen diagonale verstijving

Een rechthoekig frame zonder diagonale schoren is instabiel. Het kan zijwaarts bewegen als een parallellogram. Bevestig minimaal twee diagonale schoren aan de achterkant (niet zichtbaar) of gebruik een dicht achterpaneel van multiplex.

4. Leuning te laag

Veel zelfbouwers meten de leuninghoogte zonder matras. Met een matras van 15 cm erin houd je 15 cm minder leuninghoogte over. Meet altijd de hoogte boven het matras, niet boven de lattenbodem.

5. Te grote tussenafstand bij latjes

Latjes met meer dan 70 mm tussenruimte zijn gevaarlijk voor jonge kinderen (beklemming) en bieden onvoldoende ondersteuning voor het matras. Het matras zakt door, wat slecht is voor de rug en het slaapcomfort.

6. Niet voorboren

Schroeven zonder voorboren in grenenhout of vurenhout veroorzaakt splijten. Zeker bij de uiteinden van een plank of balk. Boor altijd voor met een boor die iets dunner is dan de schroefdraad.

7. Bed niet tegen de muur bevestigen

Een hoog stapelbed dat niet tegen de muur verankerd is, kan bij wild spelen of klimmen kantelen. Bevestig het bed met minimaal twee muurankers aan een dragende muur. Gebruik pluggen die geschikt zijn voor je muurtype (steen, gipsplaat, beton).

8. Verkeerde lijm gebruiken

Standaard houtlijm (D1/D2) is niet vochtbestendig. In een kinderkamer met wisselende vochtigheid gebruik je minimaal D3-lijm, bij voorkeur D4 als het bed ook nog eens in een onverwarmde ruimte kan staan.

Veelgestelde vragen

Hoe hoog moet een stapelbed zijn?

De totale hoogte van een standaard stapelbed is 160-180 cm. Het bovenbed zit op circa 130 cm hoogte (bovenkant lattenbodem), het onderbed op circa 30 cm. Houd minimaal 75 cm vrije ruimte tussen het matrasoppervlak van het onderbed en de onderkant van het bovenframe, zodat je kind rechtop kan zitten.

Kan ik een stapelbed maken van steigerhout?

Ja, maar wees selectief. Gebruikt steigerhout kan behandeld zijn met schadelijke stoffen. Koop nieuw, onbehandeld steigerhout en schuur het grondig. Steigerhout is doorgaans vurenhout van redelijke kwaliteit. Check de balkdiktes: standaard steigerplanken (32 mm dik) zijn te dun voor staanders, maar prima voor leuningen en bekleding.

Hoeveel latjes heeft de lattenbodem nodig?

Minimaal 13 latjes bij een bed van 90 cm breed. Verdeel ze gelijkmatig met maximaal 70 mm tussenruimte. Meer latjes (15-17) geven extra ondersteuning en comfort, maar zijn niet strikt noodzakelijk.

Is een bouwtekening verplicht?

Niet wettelijk, maar wel sterk aanbevolen. Een bouwtekening voorkomt meetfouten, miskopen en constructieproblemen. Je vindt gratis stapelbed bouwtekeningen online, of je maakt er zelf een op basis van de maten in dit artikel.

Welk matras is het beste voor een stapelbed?

Kies voor het bovenbed een schuimmatras of pocketveringmatras van maximaal 15 cm dik. Dikkere matrassen verlagen de effectieve leuninghoogte. Voor het onderbed mag het matras dikker zijn (tot 20 cm). Let op het gewicht: een zwaar matras is lastig te tillen naar het bovenbed.

Mag een volwassene in een stapelbed slapen?

Ja, mits de constructie is berekend op het gewicht. Reken het bovenbed op minimaal 150 kg draagvermogen voor een volwassene. Gebruik dikkere langsbalken (45×120 mm in plaats van 45×90 mm) en overweeg extra dwarsbalken in het midden.

---

Wil je direct aan de slag met een professionele bouwtekening? Bij fredsbouwtekeningen.nl vind je bouwtekeningen voor stapelbedden in verschillende maten en stijlen, compleet met materiaallijsten en stap-voor-stap instructies.