Een souterrain is een half-ondergrondse verdieping van een gebouw — de ruimte waarvan de vloer onder het maaiveld (het grondniveau) ligt, maar die toch aan één of meerdere zijden daglicht ontvangt via ramen of een lichtkoker. Een souterrain is geen kelder (volledig ondergronds), maar ook niet een volwaardige begane grond.
Souterrain vs. kelder vs. begane grond
Waar kom je souterrains tegen?
- Herenhuizen en grachtenpanden — klassieke indeling met souterrain (vroeger keuken en personeel)
- Hellend terrein — aan de laagzijde van een helling is het gebouw gedeeltelijk ingewerkt in de grond
- Moderne architectuur — bewuste keuze voor een extra halve verdieping met terrasaansluiting
Souterrain bouwen of verbouwen
Een bestaand souterrain verbouwen tot woonruimte of werkruimte is een omvangrijke klus:
Aandachtspunten:
- Vocht en waterdichting — muren en vloer moeten waterdicht zijn (onderwaterbeton, drainage, buitengevelisolatie)
- Ventilatie — mechanische ventilatie is bijna altijd nodig (te weinig natuurlijke luchtverversing)
- Daglicht — vergroot bestaande ramen of voeg lichtkokers/dakramen aan het plafond toe
- Vrije hoogte — minimaal 2,10 m voor een woonfunctie (bouwbesluit)
- Vluchtweg — brandveiligheid: een tweede uitweg is soms verplicht
Vochtproblemen oplossen:
- Buitenzijde isoleren en waterdicht maken (meest effectief, maar ingrijpend)
- Binnenzijde: vochtwerend pleisterwerk + drainage goot langs de vloer + afvoer naar riool
- Vloer ophogen met geventileerde systeem of nieuwe afwerkvloer op een drainerende laag
Souterrain als woonfunctie — vergunning
Een souterrain transformeren naar een volwaardige woonruimte of zelfstandige woning vereist doorgaans:
- Omgevingsvergunning voor verbouw
- Aantoonbare vrije hoogte van minimaal 2,10 m
- Voldoende daglicht- en ventilatie-eisen (Bouwbesluit)
Gerelateerde termen
- Kelder
- Lichtkoker
- Maaiveld
- Waterkeringen
- Drainagesysteem
- Vloerisolatie
