Een makelaar — ook wel nokbalk of nokstijl genoemd — is een verticale houten stijl die in het midden van een dakconstructie staat en de nok ondersteunt. De makelaar verbindt de nokbalk met de onderliggende constructie (gebinte of trekbalk) en is een essentieel onderdeel van traditionele Nederlandse kapconstructies.
> Let op: dit is een bouwtechnische term. Een makelaar in de makelaardij heeft een geheel andere betekenis.
Functie van de makelaar
De makelaar draagt het gewicht van de nok en verdeelt dit naar:
- De trekbalk — horizontale balk onderaan het dak
- Het gebint — de gehele dakspantconstructie
Zonder makelaar zou de nok kunnen inzakken bij belasting (sneeuw, dakbedekking).
Makelaar vs. andere dakdelen
| Onderdeel | Beschrijving |
|---|---|
| **Makelaar** | Verticale stijl op de nok |
| **Nokbalk** | Horizontale balk op de nok (waarop de makelaar staat) |
| **Spant** | Het gehele driehoekige vakwerk van een dak |
| **Gebint** | De complete dakspant-constructie inclusief stijlen |
| **Korbeel** | Diagonale schoor die de makelaar verstijft |
Wanneer kom je een makelaar tegen?
- Bij renovatie van oude woningen met een traditioneel Nederlands dak
- Bij inspectie van de kapruimte — de makelaar moet recht staan en niet rot zijn
- Bij zoldervloerinstallatie — de makelaar bepaalt mede de vrije hoogte
Makelaar controleren bij aankoop woning
Een verzakte of rotte makelaar is een serieus probleem. Controleer:
1. Staat de stijl recht (gebruik een waterpas)?
2. Is het hout droog en vrij van rot?
3. Zijn de verbindingen met trekbalk en nokbalk nog stevig?
Herstelkosten bij een aangetaste makelaar: € 500–2.500 afhankelijk van toegankelijkheid en schade.
