Wat is ajour?

Ajour (ook wel à jour geschreven) is een term uit de bouwkunde en decoratieve kunsten die een doorbroken, opengewerkt patroon aanduidt. Bij ajour-werk is het materiaal — hout, steen, metaal of gips — zo bewerkt dat er openingen ontstaan die doorzicht mogelijk maken en licht doorlaten. Het resultaat is een sierelement met een fijn, kantachtig uiterlijk.

De term is afkomstig uit het Frans en betekent letterlijk “op de dag” — wat verwijst naar het doorschijnen van daglicht door de openingen. Ajour wordt al eeuwenlang toegepast in de gotische architectuur, waar de fijn bewerkte raamtraceries (rozetten, maaswerk) een klassiek voorbeeld zijn van ajour-werk in steen.

In houtbewerking wordt ajour bereikt door freeswerk of zaagwerk, waarbij patronen worden uitgesneden. In smeedwerk en laswerk worden stalen platen met motieven doorboord. Ook in gipsstuc worden soms ajourpatronen verwerkt als decoratieve wand- of plafondafwerking.

Toepassing

Ajour-werk wordt toegepast bij:

• Houten tuinschermen en erfafscheidingen: met uitgezaagde patronen die privacy bieden maar toch licht doorlaten
• Trapleuningen en balustrades: met opengewerkte spijlen of panelen
• Meubels: kasten, buffetdeuren en stoelruggen met ajourmotieven
• Geveldecoratie: sierelementen aan daklijsten, erkers of windveren
• Gipsdecoratie: rozetten en lijstwerk met opengewerkte motieven

Als doe-het-zelver kunt u ajour-patronen in hout uitsnijden met een decoupeerzaag of bovenfrees, wat bijzonder geschikt is voor het maken van decoratieve tuinschermen of sierpanelen.

Gerelateerde termen

• Openwerk
• Tracerie
• Balustrade
• Fretwork
• Sierelement

Bekijk onze bouwtekeningen op fredsbouwtekeningen.nl