Wat is aardwarmte?

Aardwarmte (ook wel geothermie genoemd) is warmte die van nature aanwezig is in de aardbodem. Deze warmte ontstaat door het verval van radioactieve elementen in de aardkern en de aardmantel. Hoe dieper je gaat, hoe warmer het wordt — gemiddeld stijgt de temperatuur met circa 3 °C per 100 meter diepte.

Hoe werkt aardwarmte in de bouw?

In de bouwsector wordt aardwarmte ingezet als duurzame energiebron voor het verwarmen (en koelen) van woningen en gebouwen. Er zijn twee hoofdvormen:

• Ondiepe geothermie (tot circa 500 m) — hierbij wordt een bodemwarmtewisselaar geplaatst. Een warmtepomp haalt de lagetemperatuurwarmte uit de bodem op en brengt deze op een bruikbare temperatuur voor vloerverwarming of radiatoren
• Diepe geothermie (vanaf 500 m tot enkele kilometers) — hierbij wordt warm water uit diepe aardlagen opgepompt. Dit water heeft een temperatuur van 60 °C tot meer dan 100 °C en kan rechtstreeks worden ingezet voor verwarming of een warmtenet

Toepassing

Aardwarmte wordt steeds vaker toegepast in nieuwbouw en bij verduurzaming van bestaande woningen:

• Nieuwbouwwoningen — een bodemwarmtepomp met verticale bodemsondes is een populaire keuze voor gasloze woningen
• Utiliteitsgebouwen — kantoren en scholen gebruiken warmte-koude-opslag (WKO) om in de winter te verwarmen en in de zomer te koelen
• Warmtenetten — diepe geothermiebronnen voeden hele woonwijken via een collectief warmtenet
• Kassenteelt — in de tuinbouw wordt diepe aardwarmte grootschalig ingezet

Voordelen

1. Duurzaam — aardwarmte is vrijwel onuitputtelijk en CO₂-arm
2. Constante bron — de bodemtemperatuur is stabiel, ongeacht het seizoen
3. Laag energieverbruik — een warmtepomp levert 3 tot 5 keer meer energie dan hij verbruikt
4. Dubbel gebruik — in de zomer kan het systeem ook koelen

Aandachtspunten

• De aanlegkosten zijn hoger dan bij een gasketel, maar de exploitatiekosten zijn lager
• Voor verticale bodemsonden moet een boring worden uitgevoerd, waarvoor een vergunning nodig kan zijn
• De bodemgesteldheid bepaalt of een locatie geschikt is voor aardwarmte

Gerelateerde termen

• Warmtepomp
• Isolatie
• Duurzaam bouwen
• Fundering
• Vloerverwarming

Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.