Afzanden is het verschijnsel waarbij zandkorrels loskomen van het oppervlak van beton of mortel. Dit betekent dat de bindmiddelen in het materiaal onvoldoende hechting bieden om de zanddeeltjes op hun plek te houden, waardoor het oppervlak langzaam afbrokkelt.
Oorzaken
Afzanden kan verschillende oorzaken hebben:
- Te weinig cement in het mengsel, waardoor de binding tussen zandkorrels onvoldoende is
- Te veel water in de mortel- of betonspecie, wat de sterkte van het oppervlak vermindert
- Te snel drogen van het oppervlak, bijvoorbeeld door directe zonnestraling of wind
- Vorstschade wanneer het materiaal te vroeg aan vriestemperaturen wordt blootgesteld
- Gebruik van vervuild zand dat de hechting met cement verstoort
- Onvoldoende nabehandeling van het betonoppervlak na het storten
Herkenning
Afzanden is herkenbaar aan een poederig of zanderig oppervlak. Als je met je hand over het beton of de mortel wrijft, komen er zandkorrels los. In ernstige gevallen is het oppervlak zichtbaar poreus en ruw. Het probleem komt vaker voor bij metselwerk en stucwerk dan bij constructief beton, maar kan in principe bij elk cementgebonden materiaal optreden.
Gevolgen en oplossingen
Afzanden is voornamelijk een oppervlakteprobleem en tast meestal niet de constructieve sterkte aan. Toch kan het leiden tot:
- Verminderde duurzaamheid van het oppervlak
- Slechte hechting van verf of coating
- Vochtindringing op de lange termijn
Om afzanden te voorkomen is het belangrijk om de juiste water-cementfactor te hanteren en het oppervlak goed na te behandelen. Bestaand afzandend oppervlak kan worden behandeld met een kwartsgrondverf of een speciaal fixeermiddel dat de losse deeltjes bindt.
Gerelateerde termen
- Beton
- Mortel
- Water-cementfactor
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
