Annuli (enkelvoud: annulus) zijn smalle, ringvormige banden of groeven die als decoratief element voorkomen op zuilen in de klassieke bouwkunst. Ze bevinden zich direct onder het echinus (het kussenachtige deel) van een Dorisch kapiteel en markeren de overgang van de zuilschacht naar het kapiteel.
Kenmerken
Annuli zijn subtiele maar kenmerkende onderdelen van de Dorische orde:
- Aantal — doorgaans drie tot vijf ringen, dicht bij elkaar geplaatst
- Positie — direct onder het echinus, boven de hals (necking) van de zuil
- Vorm — smalle, horizontale banden die als scherpe ringen om de zuil lopen
- Functie — puur decoratief; ze benadrukken de overgang tussen zuilschacht en kapiteel
Toepassing in de architectuur
De annuli zijn een vast onderdeel van de Dorische orde, de oudste en soberste van de drie Griekse zuilenordes. In de Griekse Dorische orde (zoals bij het Parthenon in Athene) zijn de annuli scherp gesneden en duidelijk zichtbaar. Bij de Romeinse Dorische orde zijn ze soms iets minder uitgesproken.
Annuli komen ook voor bij de regula — het smalle plaatje onder de architraaf (hoofdbalk) van een Dorisch entablement. Hier bevinden zich kleine kegelvormige druppels (guttae) die aan de regula hangen, eveneens geflankeerd door annuli.
Belang voor restauratie en reconstructie
Bij restauratie van klassieke gebouwen of het ontwerpen van neoklassieke architectuur is kennis van deze details essentieel. De exacte profilering van annuli verschilt per periode en regio, en een correcte uitvoering bepaalt mede de authenticiteit van het geheel.
Gerelateerde termen
- Kapiteel
- Dorische orde
- Echinus
- Entablement
