Een boogfries is een decoratieve fries bestaande uit een reeks kleine, blinde bogen die als ornament langs een gevel of onder een dakrand zijn aangebracht. Het is een kenmerkend stijlelement uit de romaanse architectuur dat ook in latere periodes werd toegepast.
Toepassing
Het boogfries is een van de meest herkenbare versieringen in de middeleeuwse bouwkunst. Het dient primair als decoratie, maar kan ook een bescheiden constructieve functie hebben als drager van de dakrand.
- Romaanse kerken: Boogfriezen zijn karakteristiek voor romaanse kerkgevels in heel Europa, vaak direct onder de daklijst aangebracht.
- Gotische architectuur: In de vroege gotiek werd het boogfries nog veelvuldig toegepast, vaak in combinatie met andere decoratieve elementen.
- Baksteenarchitectuur: In de Noord-Duitse en Nederlandse baksteengotiek zijn boogfriezen uitgevoerd in geprofileerde baksteen.
- Torens en campaniles: Klokkentorens hebben vaak meerdere verdiepingen met boogfriezen als horizontale geleding.
- Neostijlen: In de 19e-eeuwse neoromaanse en neogotische bouwstijl keerde het boogfries terug als populair decoratiemotief.
Het boogfries bestaat uit een rij halfcirkelvormige of spitsboogvormige vormen, meestal rustend op kleine kraagsteentjes of consoles (ook wel corbels genoemd). De bogen kunnen blind zijn (plat tegen de muur) of licht uitgewerkt met verdiepte velden. Varianten zijn het kruisboogfries (met elkaar kruisende bogen) en het klimboogfries (bogen die schuin oplopen, bijvoorbeeld langs een trapgevel).
Het verschil met een arcade is dat een boogfries decoratief en kleinschalig is, terwijl een arcade een doorgaande rij volwaardige bogen vormt met doorgang.
Gerelateerde termen
- Fries
- Rondboog
- Kraagsteen
- Liseen
- Daklijst
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
