Een bovenpan is de bovenste dakpan bij een overlapping — de pan die over de onderpan heen ligt. Dakpannen worden altijd overlappend gelegd zodat regenwater naar beneden afstroomt zonder door de naden te lekken. De bovenpan bedekt de bovenkant van de onderpan en vormt zo een waterdichte dakbedekking.
Hoe werkt de overlapping?
Bij het dekken van een dak worden dakpannen van onder naar boven gelegd. Elke rij pannen overlapt de rij eronder:
- Onderpan — de pan die als eerste wordt gelegd en gedeeltelijk bedekt wordt door de pan erboven
- Bovenpan — de pan die over de onderpan heen valt en het regenwater over de onderpan laat aflopen
- Zijoverlapping — naast de verticale overlap is er ook een horizontale overlap tussen naast elkaar liggende pannen
- Kopoverlapping — de verticale overlap, meestal 7 tot 10 centimeter
De mate van overlapping bepaalt hoe waterdicht het dak is. Bij steilere daken kan de overlapping kleiner zijn; bij flauwe daken moet deze groter zijn om inwaaiend regenwater tegen te houden.
Typen dakpannen
De principes van boven- en onderpan gelden voor alle gangbare pantypen:
- Betonnen dakpannen — goedkoop en duurzaam, met een goede sluiting tussen boven- en onderpan
- Keramische dakpannen — gebakken klei, lang levensduur, iets duurder
- Vlakke pannen (muldenpannen) — vereisen meer overlapping dan pannen met een sluiting
- Verbeterde Hollandse pan — heeft een nokje en groef waardoor boven- en onderpan in elkaar grijpen
Toepassing in de bouw
Het correct leggen van boven- en onderpannen is essentieel voor een lekvrij dak. Dakdekkers beginnen onderaan de dakvoet en werken naar de nok toe, zodat elke bovenpan het water over de onderpan laat afstromen. Bij renovatie of vervanging van dakpannen is het belangrijk om beschadigde boven- of onderpannen te herkennen: een gebroken bovenpan leidt direct tot lekkage.
Gerelateerde termen
Meer weten over bouwtermen? Bekijk de volledige kennisbank van Fred’s Bouwtekeningen.
