Een dekbalkgebint is een houten gebintconstructie waarbij een horizontale balk (de dekbalk) bovenop twee verticale staanders rust en daar mee verbonden is. Het is een van de hoofdvormen van het Nederlandse boerderijgebint en komt vooral voor in dakconstructies van hallenhuizen, schuren en oudere stallen, naast het verwante ankerbalkgebint.
Constructie
Een dekbalkgebint bestaat uit drie hoofdonderdelen:
- Twee staanders (stijlen) — verticale dragende balken
- Eén dekbalk — horizontale balk die over de staanders heen ligt
- Korbelen — diagonale schoorbalken in de hoeken tussen staander en dekbalk, voor stijfheid
De verbinding is meestal een pen-en-gat-verbinding met houten deuvels. Door de dekbalk over de staanders heen te leggen ontstaat boven het hart een korter overspanningsvlak waarop de kap rust.
Verschil met het ankerbalkgebint
Het belangrijkste verschil zit in de positie van de horizontale balk:
| Type | Positie horizontale balk |
|---|---|
| Ankerbalkgebint | Door de staanders heen, op tussenhoogte |
| Dekbalkgebint | Bovenop de staanders, als sluitsteen |
| Kopbalkgebint | Tegen de bovenkant van de staander gepind |
Bij het ankerbalkgebint blijft het hout van de staander door tot aan de bovenkant; bij het dekbalkgebint stopt de staander en wordt de dekbalk er bovenop gelegd.
Toepassing
Het dekbalkgebint wordt vooral aangetroffen in:
- Hallenhuizen in oostelijk en noordoostelijk Nederland
- Schuren en stallen uit de 17e tot 19e eeuw
- Reconstructies van historische boerderijen
- Karakteristieke nieuwbouw waarin een open binnenruimte en zichtbare gebinten gewenst zijn
Voor- en nadelen
Het dekbalkgebint is eenvoudig op te bouwen en geeft een ruime onderdoorgang. Een nadeel is dat het minder stijf is dan een ankerbalkgebint, waardoor korbelen of windverbanden nodig zijn om zijdelingse vervorming op te vangen.
Gerelateerde termen
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
