Wat is een dwarskap?
Een dwarskap is een dakvorm waarbij de noklijn haaks (dwars) op de hoofdrichting van een gebouw staat, zodat de topgevels evenwijdig aan de straat of hoofdgevel liggen. De dwarskap is karakteristiek voor woningen en boerderijen met een opvallend voorhuis, voor aanbouwen aan hoofdgebouwen en voor moderne architectuur waar dakvolumes worden gestapeld of gespiegeld.
Inhoudsopgave
Kenmerken
- Nokrichting — loodrecht op de lengte-as van het gebouw
- Topgevels — staan vooraan en achteraan, vaak versierd of voorzien van een tuit
- Dakvlakken — lopen naar links en rechts, parallel aan de hoofdgevel
- Goten — bevinden zich aan de zijgevels, niet aan de voor- en achtergevel
Toepassing
Een dwarskap komt voor bij:
- Dwarshuisboerderijen — woonhuis met dwarskap, schuur met langskap
- Aanbouwen en uitbouwen — kleine dwarskap die de woning vergroot
- Bovenwoningen — extra verdieping met dwarskap als visuele markering
- Architectonische accenten — afwisselend langs- en dwarsgerichte volumes
- Historische stadshuizen — denk aan trapgevels met dwars geplaatste kap
Voordelen
- Visuele rijkdom — twee zichtbare topgevels op straatzijde
- Daglicht — extra dakvensters via de zijdakvlakken
- Variatie — combinatie van langs- en dwarskap maakt complexe vormen mogelijk
- Functionele verdeling — woon- en bedrijfsdeel ruimtelijk gescheiden
Aandachtspunten
- Hemelwaterafvoer — de goten zitten op een minder gebruikelijke plek
- Hoekkepers en kilkepers — bij combinatie met langskap ontstaan complexere aansluitingen
- Constructie — soms vereist een dwarskap een eigen spantsysteem
- Welstand — bij monumenten of beschermd stadsgezicht is vergunning vaak nodig
Verschil met langskap
| Kapvorm | Nokrichting | Topgevels |
|---|---|---|
| Langskap | Parallel aan de hoofdgevel | Aan de zijkant |
| Dwarskap | Haaks op de hoofdgevel | Aan de voor- en achterkant |
| Kruiskap | Combinatie | Op meerdere zijden |
Gerelateerde termen
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
