Wat is een hangnis?

Een hangnis is het ondereinde van een schoorsteenkanaal dat door uitkragend gemetselde wangetjes wordt ondersteund. De nis ‘hangt’ als het ware onderaan het rookkanaal en werd gebruikt om er een kachel op aan te sluiten, zonder dat er een volledige schoorsteenboezem tot op de vloer nodig was.

Werking en opbouw

  • Uitkragend metselwerk — de zijwangetjes worden trapsgewijs naar voren gemetseld, zodat het kanaal aan de onderkant breder uitloopt
  • Rookgat — in het onderste gedeelte zit vaak een rond gat waardoor de kachelpijp van een kolomkachel werd gestoken
  • Ruimtebesparend — doordat de nis pas op enige hoogte begint, blijft de vloerruimte eronder vrij

Toepassing

De hangnis komt vooral voor in gebouwen uit de 19e en vroege 20e eeuw:

  • Kantoren, keukens en scholen
  • Wachtlokalen van stations en kazernes
  • Ruimtes met een kolomkachel — de kachel stond vrij in de ruimte en de pijp verdween in de hangnis

Aandachtspunten

Bij verbouwing van oude panden is een hangnis vaak nog herkenbaar aan het uitkragende metselwerk hoog in een muur. Bij hergebruik van het rookkanaal moet de trek en de brandveiligheid opnieuw worden beoordeeld.

Gerelateerde termen

  • Schoorsteen
  • Uitkraging
  • Metselwerk
  • Nis
  • Rollaag

Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.