Een kleikist is een dikke, niet zo brede kleilaag die bijvoorbeeld bij een dijk wordt aangebracht om deze waterdicht te maken. De naam zegt het al: het is een “kist” van klei — een verticaal ingegraven kleipakket dat de weg van het water afsnijdt. Klei laat water vrijwel niet door en vormt daarmee een afdichting in een verder doorlatende ondergrond.
Het kleipakket is doorgaans zo’n 50 tot 100 cm breed; bij zwaardere omstandigheden wordt het breder uitgevoerd.
Inhoudsopgave
Waar dient het tegen?
- Kwel — water dat onder of door de dijk heen sijpelt naar de binnenzijde
- Piping — de gevaarlijkste vorm daarvan: het kwelwater sleept zanddeeltjes mee en holt onder de dijk een kanaaltje uit dat steeds groter wordt, tot de dijk bezwijkt
- Erosie en oevervalligheid — uitspoeling van het dijklichaam of de oever
Toepassing
- Dijkversterking — een kleikist in of langs het dijklichaam verlengt de weg die het water moet afleggen, waardoor de stroomdruk afneemt
- Sleuven dichten — een gegraven sleuf door de dijk wordt met klei gevuld om lekkage te stoppen
- Oude kunstwerken afsluiten — bij een buiten gebruik gestelde sluis of duiker wordt klei tussen de wanden aangebracht om de doorstroming definitief te blokkeren
Aandachtspunten
- Verdichten in lagen — klei die niet goed in dunne lagen is aangebracht en verdicht, houdt holten en zwakke plekken vast
- Niet laten uitdrogen — droge klei scheurt, en die scheuren zijn precies de lekpaden die je wilde voorkomen; een kleikist wordt daarom afgedekt met grond of een grasmat
- Kwaliteit van de klei — niet alle klei is geschikt; er wordt gestuurd op lutumgehalte en zandbijmenging
- Werk aan waterkeringen is vergunningplichtig — een dijk of kade is eigendom of beheersgebied van het waterschap; graven of aanleggen mag daar niet zonder toestemming
Gerelateerde termen
- Klei
- Waterkering
- Kwel
- Piping
- Dijkbewaking
- Bentoniet
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
