Een klis, meestal klisje genoemd, is een klein houten klampje dat op een vloer of balklaag wordt gespijkerd en dient als bevestigingspunt voor schoren. Een gangbaar klisje is ongeveer 3 bij 10 cm; voor zwaardere schoren worden ook langere stukken gebruikt, tot wel 40 of 50 cm.
Het klisje is een typisch hulpstuk van het ruwbouwwerk. Wie een kozijn, een profiel of een wand tijdelijk in het lood moet zetten, heeft aan de voet van de schoor een vast punt nodig: iets wat niet meegeeft en waar je tegenaan kunt duwen of aan kunt schroeven. Een schoor die alleen tegen een gladde betonvloer staat, glijdt weg — het klisje voorkomt dat.
Toepassing
- Kozijnen stellen — de schoren die het kozijn in het lood en te lood houden tot het is vastgezet, zetten zich af tegen klisjes op de vloer
- Profielen uitzetten bij metselwerk — de metselprofielen worden met schoren tegen klisjes afgestempeld
- Tijdelijk stutten van wanden en bekisting — het klisje geeft de schoor een aangrijppunt in een richting waarin die anders zou wegglijden
- Steigerwerk en hulpconstructies — als aanslag of geleiding
Bevestiging
Traditioneel wordt een klisje met stalen nagels — klisnagels — op een houten balklaag of in een betonvloer geslagen. Bij beton wordt eerst voorgeboord; doordat de nagel licht gedraaid is, klemt hij vast in het gat. Tegenwoordig is het net zo gebruikelijk een restje multiplex te gebruiken en dat met een slaganker of een betonschroef in de vloer te zetten.
Praktijktips
- Kies de plaats bewust — een klisje in een dekvloer die later wordt geschuurd of afgewerkt, laat gaten achter; plaats ze bij voorkeur waar de afwerking eroverheen komt
- Verwijder ze volledig — laat geen nagels of stukken hout achter in een vloer waar nog een dekvloer of isolatie op komt; een uitstekende nagel prikt door een dampremmende folie heen
- Beperk de kracht op de vloer — een klisje is een tijdelijk hulpstuk; hang er geen constructieve belasting aan
- Werk in twee richtingen — zet bij het stellen altijd minimaal twee schoren onder een hoek; één schoor houdt niets vast
- Kies droog hout — een kromtrekkend klisje geeft je stelwerk na een dag alsnog speling
Gerelateerde termen
- Klamp
- Klisnagel
- Klamplaag
- Betonvloer
- Kozijn
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
