Lichtdoorlaat, of lichtdoorlatendheid, is de mate waarin een materiaal zichtbaar licht doorlaat. Het wordt uitgedrukt als de τv-waarde (tau-v): het aandeel van het invallende zichtbare licht dat aan de andere kant weer naar buiten komt, meestal genoteerd als percentage of als getal tussen 0 en 1.
Het verschil met “doorzichtig” is belangrijk. Melkwit polycarbonaat kan 80 procent van het licht doorlaten zonder dat je er iets doorheen ziet; lichtdoorlaat zegt iets over de hoeveelheid licht, niet over het beeld.
Waar speelt het een rol?
- Vensterglas. Hoe meer lagen en coatings, hoe minder licht er doorkomt.
- Kunststof platen zoals polycarbonaat en acrylaat, in kanaalplaat- of massieve uitvoering, helder of opaal.
- Lichtkoepels. Een heldere kunststof koepel laat in de orde van 90 procent van het licht door, een opaalwitte variant ruwweg 80 procent. De opaalversie geeft in ruil daarvoor diffuus licht zonder scherpe slagschaduw en zonder inkijk.
- Vitrage, gordijnen en horren. Ook die nemen licht weg — bij een raam dat al net genoeg licht geeft, kan een fijnmazige hor het verschil maken.
- Kassenbouw. Hier is lichtdoorlaat een economische factor: meer licht betekent in principe meer gewasgroei, tot het punt waarop temperatuur en verbranding beperkend worden.
Globale waarden voor glas
Als richtwaarden voor blank glas, zonder zonwerende coating:
- Enkel blank glas: rond de 90 procent.
- Standaard dubbelglas: ruwweg 80 procent.
- HR++ isolatieglas: grofweg 75 tot 80 procent; de laagemissiecoating kost een paar procent licht.
- Drievoudig glas: grofweg 70 procent, doordat er een extra ruit en een extra coating bij komen.
- Zonwerend glas: sterk uiteenlopend, van ongeveer 70 procent tot minder dan de helft daarvan.
Vraag altijd de opgave van de leverancier voor het specifieke glaspakket; het verschil tussen twee “HR++”-pakketten kan enkele procenten bedragen.
Minder licht is soms juist gewenst
Lichtdoorlaat verminderen kan bewust: door glas te etsen of te zandstralen, door een geprint of gelaagd patroon, door zonwerende folie, door een opaal kunststof te kiezen, of door zonnecellen in het glaspakket op te nemen. Dat laatste levert energie op en dempt tegelijk het licht — een keuze die je vooral bij overkappingen en atria tegenkomt.
Praktische tips
- Lichtdoorlaat is niet hetzelfde als warmtedoorlaat. Er bestaat glas dat veel licht doorlaat en weinig zonnewarmte, en omgekeerd. Beoordeel altijd beide getallen.
- Reken met het glasoppervlak, niet met de gevelopening. Kozijnhout en profielen nemen zomaar 20 tot 30 procent van de opening in beslag; smalle profielen leveren echt meer licht op.
- Vuil telt mee. Een jaar niet gereinigd glas of een verweerde kunststof koepel kan merkbaar minder licht doorlaten. Bij daklichten zonder onderhoudsroute is dat een blijvend verlies.
- Kunststof vergeelt. Polycarbonaat en acrylaat zonder goede uv-bescherming verliezen in de loop der jaren lichtdoorlaat. Vraag naar de uv-beschermlaag en de garantie daarop.
- Meer glas is niet altijd meer licht waar je het wilt. Een hoog raam belicht dieper dan een breed raam laag in de gevel — zie het artikel over de lichtbeuk.
Gerelateerde termen
- Lichttoetredingsfactor
- Daglichtfactor
- G-waarde
- Bouwglas
- Lichtkoepel
- Lichtstraat
- Lichtbeuk
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
