Een lichtstraat is een langwerpige daglichtconstructie in een dak: een raamwerk van aluminium of staal met glas- of kunststofvullingen, dat over een grotere lengte licht in de onderliggende ruimte brengt. Waar een lichtkoepel één punt verlicht, verlicht een lichtstraat een strook of een hele ruimte.
Je komt lichtstraten tegen boven fabriekshallen, winkels, kantoortuinen, atria, gangen en zwembaden — en in woningen boven een uitbouw, een keuken of een trapgat.
Inhoudsopgave
Vormen
- Lessenaarvorm: één hellend vlak, vaak tegen een hogere gevel aan.
- Zadelvorm (nokvorm): twee hellende vlakken met een nok in het midden. De klassieke fabriekslichtstraat.
- Tonvorm: een gebogen doorsnede, meestal in kunststof of gebogen glas.
- Piramide- of lantaarnvorm: vier hellende vlakken, vaak boven een vierkante ruimte.
- Sheddak: een reeks noordgerichte lichtstraten, zodat je veel licht binnenkrijgt zonder directe zon. Nog steeds een uitstekende oplossing voor werkruimten.
Een vlakke, horizontale uitvoering wordt afgeraden: water blijft staan, vuil hecht en de vervuiling is zichtbaar van binnenuit. Geef een lichtstraat altijd enige helling.
Opbouw
- De opstand. Een geïsoleerde opstandconstructie waarop de lichtstraat staat en waartegen de dakbedekking wordt opgezet. Voldoende hoogte is essentieel om opstuwend water en sneeuw te keren.
- Het profielsysteem. Aluminium of staal, thermisch onderbroken. Een niet-onderbroken profiel is een koudebrug die in de winter volop condenswater levert.
- De vulling. Isolatieglas (helder, zonwerend of gelaagd) of kunststof kanaalplaat. Glas is helderder en duurzamer, kunststof lichter en goedkoper.
- De condensgoot. Goed opgezette systemen hebben in de profielen een gootje dat condens en incidenteel doorgelekt water opvangt en naar buiten afvoert. Dit onderdeel wordt vaak vergeten en is dan de bron van “onverklaarbare” druppels.
Aandachtspunten bij het ontwerp
- Oververhitting is het echte risico. Een horizontaal of licht hellend dakvlak ontvangt in de zomer meer zonne-energie per vierkante meter dan een gevel. Een lichtstraat op het zuiden zonder zonwerend glas of buitenzonwering maakt de ruimte eronder in juli onbruikbaar.
- Ventilatie of RWA. Te openen delen voeren warmte af; in gebouwen met een rook- en warmteafvoereis worden delen als RWA-luik uitgevoerd.
- Veiligheid. Kunststof en gewoon glas in een dak zijn niet betreedbaar. Waar mensen op het dak komen: doorvalbeveiliging, of gelaagd glas dat als doorvalveilig is beoordeeld.
- Onderhoud en reiniging. Denk vóór de bouw na over hoe men er straks bij komt: ankerpunten, een looppad, een hoogwerkeropstelplaats. Zonder reiniging loopt de lichtopbrengst jaar na jaar terug.
- Bladafvoer. Waar een lichtstraat tegen een hogere gevel of tussen dakvlakken staat, ontstaat een goot die vol bladeren loopt. Plan de inspectie in.
- Vergunning. Een lichtstraat is een wijziging van het dak; bij een monument, in een beschermd stadsgezicht of bij een appartement (VvE) kunnen er extra eisen gelden.
Gerelateerde termen
- Lichtkoepel
- Lichtkap
- Koepeltrommel
- Lichtbeuk
- Plat dak
- Daglichtfactor
- Lichtdoorlaat
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
