Linoleum is een vloerbedekking die wordt gemaakt van geoxideerde lijnolie, natuurlijke harsen, hout- of kurkmeel, kalksteenmeel en pigmenten, aangebracht op een drager van jute. De naam komt van het Latijnse linum (vlas) en oleum (olie).
Het materiaal werd rond 1860 ontwikkeld door de Engelsman Frederick Walton, die het proces liet patenteren. Het is daarmee een van de oudste industrieel geproduceerde vloerbedekkingen die nog altijd in productie is.
Linoleum is geen vinyl
Dit is de meest voorkomende verwarring. Vinyl (PVC) is een kunststof op basis van aardolie; linoleum is opgebouwd uit hernieuwbare grondstoffen. Ze zien er in een winkel op elkaar lijken, maar gedragen zich anders:
| Linoleum | Vinyl (PVC) | |
|---|---|---|
| Grondstof | Lijnolie, hars, houtmeel, jute | Petrochemische kunststof |
| Kleur | Door de volle dikte | Meestal een dunne printlaag met toplaag |
| Slijtage | Slijt gelijkmatig, patroon blijft | Bij doorslijten is de print weg |
| Vocht | Jute-rug is vochtgevoelig | Ongevoelig |
| Alkali | Slecht bestand tegen loog en cement | Goed bestand |
| Aan einde levensduur | Grotendeels biologisch afbreekbaar | Kunststofafval |
Marmoleum is een merknaam voor linoleum, geen apart materiaal.
Eigenschappen
- Slijtvast en langlevend. Bij goed onderhoud gaat een linoleumvloer in een woonhuis makkelijk twintig jaar of langer mee, in projecten vaak nog aanzienlijk langer.
- Doorgekleurd. Een kras of slijtplek toont niet meteen een andere kleur eronder.
- Van nature bacterieremmend. Door de lijnolie, wat linoleum een klassieke keuze maakt in ziekenhuizen en scholen.
- Voetwarm en licht verend, wat het comfortabel maakt om lang op te staan.
- Rookontwikkeling en brandgedrag zijn gunstig ten opzichte van veel kunststofvloeren.
Nadelen zijn er ook: linoleum is gevoelig voor langdurig vocht aan de onderzijde, kan bij inbouw een lichte lijnolielucht meebrengen die na enkele weken verdwijnt, en heeft de zogenoemde ‘rijpingsvergeling’ — een gelige waas die kort na levering zichtbaar kan zijn en onder daglicht vanzelf wegtrekt.
Uitvoeringen en dikte
Linoleum wordt geleverd op rol (doorgaans 200 cm breed), als tegel en als klikstrook op een HDF-drager. De gangbare diktes lopen van ongeveer 2 tot 4 mm: circa 2 tot 2,5 mm voor woningen, 3,2 mm en meer voor intensief belopen ruimten.
Leggen
- De ondervloer moet vlak, droog en schoon zijn. Linoleum is dun en toont elke oneffenheid en elk gruisje eronder. In vrijwel alle gevallen is een egalisatielaag nodig.
- Meet het restvocht. Op een dekvloer die nog vocht bevat, tast alkalisch vocht van onderaf de juterug aan en laat de vloer los. Dit is de belangrijkste faaloorzaak.
- Volledig verlijmen is de standaard voor rol- en tegelmateriaal. Alleen de klikvarianten liggen zwevend.
- Laat het acclimatiseren. Minstens 24 uur uitgerold in de ruimte, bij kamertemperatuur, vóór het leggen.
- Naden lassen. In natte ruimten en projecten worden de naden met een lasdraad dichtgelast tot een gesloten vloer.
Onderhoud
Stofzuigen of vegen, en nemen met een licht vochtige mop. Nooit plassen water laten staan en nooit een sterk alkalische reiniger (groene zeep in hoge concentratie, ammoniak, gootsteenontstopper) gebruiken — loog tast de lijnolie aan. Er zijn speciaal voor linoleum bedoelde onderhoudsmiddelen die de beschermlaag in stand houden.
Gerelateerde termen
- Lijnolie
- Vinylvloer
- Egaliseren
- Dekvloer
- Jute
- Kurk
- Zwevende dekvloer
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
