Een lozingstoestel is elk toestel dat huishoudelijk afvalwater rechtstreeks op de binnenriolering loost. De term komt uit NEN 3215, de Nederlandse norm voor binnenriolering, en wordt gebruikt om de afvoercapaciteit van een woning of gebouw te berekenen.
Voorbeelden van lozingstoestellen zijn de wastafel, de gootsteen, de douchebak, het bad, het toilet, de wasmachine en de vaatwasser. Een hemelwaterafvoer valt er níet onder: regenwater is geen huishoudelijk afvalwater.
Waarom de term bestaat
Elk toestel heeft een eigen afvoerdebiet. Door alle lozingstoestellen op een leiding op te tellen — met een correctie voor de kans dat ze tegelijk lozen — bepaalt de installateur de benodigde leidingdiameter. Zo voorkom je dat een te dunne verzamelleiding overloopt of dat een te dikke leiding niet zelfreinigend is.
Basisregels bij aansluiten
- Altijd via een stankafsluiter — elk lozingstoestel wordt met een sifon aangesloten met een waterslot van minimaal 50 mm hoogte. Zonder waterslot komt rioollucht de woning in
- Een aansluitleiding per toestel — sluit niet twee toestellen op één aansluitleiding aan zonder dat de leiding daarop is berekend
- Aansluiten onder 45 graden — een schuine inloop in de verzamelleiding houdt de stroming rustig; een haakse inloop veroorzaakt opstuwing en hevelwerking
- Grote lozers het laatst — sluit toestellen met een grote spoelstoot en hoog debiet (toilet, wasmachine, bad) bovenstrooms aan, zodat hun waterstroom niet het waterslot van een wastafel of gootsteen leegzuigt
- Beluchting — de standleiding moet doorlopen tot boven het dak (ontspanningsleiding). Een lange verzamelleiding met veel toestellen heeft vaak extra beluchting nodig
Gangbare afvoerdiameters
| Toestel | Afvoerdiameter (gangbaar) |
|---|---|
| Wastafel | 32 mm |
| Gootsteen, wasmachine, vaatwasser | 40 mm |
| Douche en bad | 40 tot 50 mm |
| Toilet | 110 mm |
Veelgemaakte fouten bij zelf klussen
- Te weinig afschot — voor liggende afvoerleidingen in een woning is circa 1 cm per meter een gebruikelijke vuistregel. Te weinig afschot geeft stilstand, te veel afschot laat het water sneller wegstromen dan het vuil, waardoor de leiding dichtslibt
- Flexibele slangen met bochten — een flexibele afvoerslang met een doorhangende lus vormt een tweede waterslot dat vuil vasthoudt
- Waterslot dat leegdroogt — bij een zelden gebruikte afvoer verdampt het water in de sifon en komt rioollucht binnen. Spoel zulke afvoeren periodiek door
- Ontluchting vergeten — een gorgelende afvoer of een klokkend toilet is vrijwel altijd een beluchtingsprobleem, geen verstopping
Gerelateerde termen
- Hemelwaterafvoer
- Dakdoorvoer
- Bouwvocht
- Condensatie
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
