Een metselsteen is de verzamelnaam voor elk bouwelement dat met mortel of lijm tot metselwerk wordt verwerkt. De bekendste is de baksteen, maar ook kalkzandsteen, betonsteen, cellenbeton en natuursteenblokken vallen eronder. In normen en productbladen heet zo’n element een metselsteen of metselelement.
De belangrijkste soorten
| Soort | Grondstof | Typisch gebruik |
|---|---|---|
| Baksteen | Gebakken klei | Buitenblad, zichtwerk, gevels |
| Kalkzandsteen | Kalk en zand, gehard onder stoom | Binnenblad, dragende en scheidende wanden |
| Betonsteen | Cement, zand, grind | Gevels, keermuren, kelders |
| Cellenbeton | Cement/kalk, zand, aluminiumpoeder | Niet-dragende binnenwanden, isolerend metselwerk |
| Lichtbetonsteen | Cement met lava- of kleikorrels | Binnenwanden, ook in vochtige ruimten |
Waar je op selecteert
- Druksterkte — voor dragend werk moet de opgegeven druksterkte van steen én mortel passen bij de belasting; laat dat bij dragende constructies altijd berekenen
- Wateropname en vorstbestandheid — buiten toepassen vraagt om een vorstbestandheidsklasse die past bij de belasting; een binnensteen buiten toepassen is een klassieke fout die na één winter vorstschade geeft
- Formaat — het formaat bepaalt de lagenmaat en dus het hele maatplan van de gevel (waalformaat, vechtformaat, dikformaat en zo verder)
- Kleur, textuur en vorm — handvormsteen, strengperssteen of vormbaksteen geven elk een ander gevelbeeld
- Zuiging — een sterk zuigende steen onttrekt water aan de mortel; bij warm weer voorvochtigen, anders hecht de mortel slecht
Verwerkingstips
- Neem stenen tijdens het metselen uit meerdere pakken tegelijk, zodat kleurverschil tussen productiepartijen gelijkmatig over de gevel wordt verdeeld
- Metsel niet bij vorst of dreigende nachtvorst; verse mortel die bevriest bindt niet meer af
- Dek vers metselwerk af tegen regen: uitspoeling van de mortel geeft blijvende kalkuitbloei
- Houd voegwerk en steen op elkaar afgestemd: een te harde voeg beschadigt een zachte steen
Gerelateerde termen
- Baksteen
- Kalkzandsteen
- Betonsteen
- Metselverband
- Metselblok
- Mortel
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
