Een natte knoop, ook natte verbinding genoemd, is een verbinding tussen constructie-elementen die op de bouwplaats met beton, mortel of injectiemortel wordt volgestort. Na uitharding vormt de knoop één geheel met de aangrenzende elementen. De tegenhanger is de droge knoop, waarbij de verbinding uitsluitend mechanisch tot stand komt met bouten, deuvels of oplegging.
Hoe ziet zo’n knoop eruit?
Bij prefab betonbouw steken uit de elementen wapeningsstaven, lussen of ankers. Op de bouwplaats worden die in een uitsparing of een naad bij elkaar gebracht, eventueel aangevuld met koppelwapening, waarna de ruimte wordt volgestort met krimparme mortel of betonspecie. Veelvoorkomende toepassingen:
- Kolom-op-fundering — de kolom wordt in een poerbus of ankerbus gesteld en ondersabeld met krimparme mortel
- Wand-wandverbindingen — verticale naden tussen prefab wanden met lusverbindingen
- Vloernaden — de naden tussen kanaalplaatvloeren die met beton worden gevuld en zo een schijfwerking geven
- Druklaag — een in het werk gestorte laag over prefab vloerplaten die de elementen koppelt
- Breedplaatvloeren — de prefab plaat dient als bekisting; de in het werk gestorte laag maakt het geheel constructief
Voor- en nadelen
Een natte knoop kan momenten en dwarskrachten overdragen en geeft een monolithisch gedrag: de constructie werkt als één geheel, wat gunstig is voor stabiliteit, brandwerendheid en geluidsisolatie. Nadelen zijn de uithardingstijd, de gevoeligheid voor vorst en de moeizame demontage later — een natte knoop is niet circulair.
Aandachtspunten
- Vullen is vakwerk. Een niet volledig gevulde knoop is een verborgen zwakke plek. Zorg voor voldoende ruimte, ontluchting en een stortopening op de juiste plaats
- Krimparme mortel. Gewone mortel krimpt en laat los van het contactvlak; gebruik een gecertificeerde krimparme of expanderende mortel volgens voorschrift
- Wapeningsdekking. Ook in de knoop moet de dekking op de wapening worden gehaald; ruim de uitsparing maar krap genoeg om vol te lopen
- Temperatuur. Bij vorst mag niet zonder maatregelen worden gestort; jonge mortel in een dunne naad koelt snel af
- Volgorde en stempeling. Elementen moeten gesteld en gestempeld blijven tot de knoop voldoende sterkte heeft
- Registratie. Leg vast welke knopen wanneer zijn volgestort; dit is een van de punten waarop bij kwaliteitsborging wordt getoetst
Gerelateerde termen
- Droge knoop
- Prefab
- Breedplaatvloer
- Kanaalplaatvloer
- Krimp
- Wapening
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
