Een nest is de inkeping in een trapboom waarin een traptrede past. Het is een uitgefreesde sponning in de zijkant van de boom, waar de trede — en bij een gesloten trap ook het stootbord — met de kop in valt. Afhankelijk van de dikte van de boom is zo’n nest ongeveer 1,5 tot 2 cm diep.
Waarvoor het dient
Het nest doet drie dingen tegelijk:
- Dragen — de trede rust met zijn volle kopvlak op het hout van het nest, niet alleen op schroeven of lijm
- Positioneren — alle nesten worden in één keer uitgefreesd, waardoor optreden en aantrede over de hele trap gelijk blijven
- Afdichten — een strak nest voorkomt de spleet waarlangs een trap begint te kraken
Een trap met nesten heet een gesloten of ingesloten trap. Bij een open trap, waarbij de treden op de bovenkant van de boom liggen, zijn er geen nesten maar inkepingen aan de bovenzijde: dat is een gezaagde of uitgezaagde boom.
Hoe het gemaakt wordt
In de trappenmakerij wordt met een mal en een bovenfrees gewerkt. De mal geeft het nest een lichte verjonging naar achteren, zodat er ruimte is voor de wiggen. Nadat trede en stootbord in het nest zijn geschoven, worden er aan de achterzijde houten wiggen in lijm ingedreven. Die wiggen persen de delen tegen de voorkant van het nest en maken de verbinding onwrikbaar.
Aandachtspunten
- Wiggen zijn geen bijzaak. Losgekomen of ontbrekende wiggen zijn de meest voorkomende oorzaak van een krakende trap. Ze zijn vanaf de onderzijde van de trap bij te zetten met wat houtlijm
- Werk altijd met een mal, ook bij herstel van één trede: uit de hand frezen levert een nest dat nooit strak sluit
- Houd rekening met werken van het hout. Een trede die in de zomer strak in het nest zit, kan in de winter krimpen. Verlijm daarom in het nest en niet alleen op de kopse kant
- Bij het vervangen van een enkele trede moet meestal de wig eruit, de trede achterwaarts uit het nest, en gaat er een nieuwe trede plus nieuwe wiggen in. Zaag de oude trede in het midden door als hij klem zit
- Frees niet te diep. Bij een boom van 40 mm blijft er bij een nest van 20 mm nog maar de helft aan materiaal over aan de dunste plek
Gerelateerde termen
- Boom (bouwkunde)
- Keepboom
- Binnenboom
- Buitenboom
- Aantrede
- Bloktrede
- Neus
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
