Een nooddijk is een tijdelijke waterkering die wordt opgeworpen of geplaatst om bij hoogwater overstroming of wateroverlast te voorkomen. Anders dan een gewone dijk is een nooddijk niet bedoeld om er jaren te blijven liggen: hij wordt aangelegd als het water dreigt te stijgen en na afloop weer opgeruimd.
Wanneer wordt een nooddijk ingezet?
- Bij hoogwater op de grote rivieren, als het waterpeil de kruin van een bestaande kade nadert
- Bij een dijk die tijdens hoogwater tekenen van verzwakking vertoont, zoals kwel of afschuiving
- Bij werk aan een bestaande kering, om het achterliggende gebied tijdelijk te beschermen
- Bij lokale wateroverlast, bijvoorbeeld rond een gemaal of een laaggelegen bedrijventerrein
Uitvoeringsvormen
| Type | Kenmerk |
|---|---|
| Zandzakken | Klassiek, arbeidsintensief, geschikt voor kleine hoogtes en maatwerk |
| Big bags / zandzakken op pallet | Grotere eenheden, met een kraan snel te plaatsen |
| Demontabele kering | Stalen of aluminium schotten in vaste sponningen in een kade of muur |
| Watergevulde kering | Slangen of tubes die met water worden gevuld en zo hun eigen gewicht opbouwen |
| Grondlichaam | Een opgeworpen dam van klei of zand, aangebracht met grondverzetmaterieel |
Aandachtspunten
- Vooraf plaatsen — een nooddijk moet klaar zijn vóór het water komt; tijdens hoogwater is aanvoer over de dijk vaak al niet meer mogelijk
- Ondergrond — een tijdelijke kering keert alleen water als ook de ondergrond het water niet doorlaat; onder een nooddijk kan kwel ontstaan
- Aansluitingen — de zwakke plek zit meestal bij de aansluiting op bestaand werk of bij doorvoeringen
- Bevoegdheid — het aanleggen van een kering in of nabij een watersysteem valt onder de regels van het waterschap; particulieren mogen niet zomaar zelf een dijkje opwerpen
In het watersysteem
Waterschappen zetten nooddijken in als aanvullende maatregel naast dijkbewaking, extra pompcapaciteit en het beheersen van peilen. Ze zijn een noodmaatregel: structurele veiligheid komt van de primaire en regionale waterkeringen, die op wettelijke normen worden getoetst en versterkt.
Gerelateerde termen
- Dijk
- Dijkbewaking
- Kwel
- Waterkering
- Kade
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
