Wat is ontmengen?
Ontmengen — ook wel segregatie genoemd — is het uiteenvallen van een mengsel in zijn afzonderlijke bestanddelen. Bij betonspecie zakt het zware grind naar beneden terwijl water en cementpasta naar boven komen, waardoor het beton plaatselijk veel te grof of juist veel te fijn wordt.
Een goed mengsel is homogeen: grind, zand, cement en water zitten overal in dezelfde verhouding. Zodra die verhouding lokaal verschuift, verandert ook de sterkte. Ontmengd beton krijgt grindnesten (holtes tussen de stenen zonder mortel), een zwakke, poreuze bovenlaag en een onbetrouwbare dekking op de wapening.
Waardoor ontstaat ontmenging?
- Te natte specie — een te hoge waterdosering is verreweg de meest voorkomende oorzaak. Water dat je op de bouwplaats toevoegt om het storten makkelijker te maken, verlaagt de sterkte én lokt ontmenging uit.
- Te grote valhoogte — vrij vallende specie scheidt zich: het grind stuitert en rolt weg, de mortel blijft achter. Beperk de valhoogte en gebruik een stortkoker of slang.
- Horizontaal verplaatsen met de trilnaald — de trilnaald is bedoeld om te verdichten, niet om specie door de bekisting te schuiven.
- Te lang of te intensief trillen — dan zakt het grind uit en drijft het water op.
- Slecht samengestelde korrelverdeling — te weinig fijn materiaal maakt het mengsel gevoelig voor scheiding.
- Trillingen tijdens transport — lange ritten met een te natte specie.
Zo voorkom je het
- Bestel de juiste consistentieklasse en voeg op de bouwplaats geen water toe.
- Stort in lagen van ongeveer 30 tot 50 cm en verdicht elke laag apart.
- Houd de valhoogte klein; gebruik bij hoge wanden een stortslang die je mee omhoog trekt.
- Trilnaald verticaal insteken, snel erin en langzaam eruit, en steeds even in de onderliggende laag doorsteken.
- Herken bloeden (waterhuid op het oppervlak) als vroeg signaal en pas de verwerking aan.
Gerelateerde termen
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
