Wat is prestatie-inkoop?
Prestatie-inkoop, internationaal bekend als Best Value Procurement (BVP), is een aanbestedings- en samenwerkingsmethode waarbij de opdrachtgever niet voorschrijft hoe het werk moet worden uitgevoerd, maar zoekt naar de partij die aantoonbaar het meeste verstand van zaken heeft. De methode is ontwikkeld door Dean Kashiwagi aan de Arizona State University en wordt in Nederland sinds ongeveer 2005 toegepast, onder meer bij grote infrastructuurprojecten.
De grondgedachte: als de opdrachtgever tot in detail voorschrijft wat er moet gebeuren, neemt hij het denkwerk — en daarmee het risico — over van de expert die hij juist inhuurt.
Inhoudsopgave
De vier fasen
- Voorbereiding — de opdrachtgever formuleert een doel, geen oplossing. Het uitvraagdocument is bewust kort.
- Beoordeling — inschrijvers leveren enkele pagina’s: prestatie-onderbouwing met meetbare cijfers, kansendossier, risicodossier en prijs. Alles wordt anoniem beoordeeld.
- Concretisering (pre-award) — alleen de best scorende partij werkt het plan uit en toont aan dat hij het project doorgrondt. Blijkt dat niet zo, dan volgt geen gunning.
- Uitvoering — de opdrachtnemer stuurt zelf, en rapporteert wekelijks in een korte risicorapportage wat er afwijkt van het plan.
Kenmerken
- Onderbouwing met cijfers. Claims als “wij zijn ervaren” tellen niet; alleen geverifieerde prestatiecijfers uit eerdere projecten.
- Dominante informatie. Een argument moet zo helder zijn dat een niet-deskundige het begrijpt.
- Minimale sturing. De opdrachtgever controleert niet het werk, maar de afwijkingen.
- Risico’s benoemen loont. Inschrijvers scoren punten door risico’s te benoemen die zij niet zelf beheersen.
Waar het misgaat
- Opdrachtgevers die de methode kiezen maar tijdens de uitvoering alsnog op de stoel van de aannemer gaan zitten
- Een te vage doelstelling, waardoor inschrijvingen onvergelijkbaar worden
- Prestatiecijfers die niet verifieerbaar zijn bij eerdere opdrachtgevers
- De methode past het best bij projecten met ruimte voor vakinhoudelijke keuzes; bij een strak gespecificeerde, eenvoudige levering voegt zij weinig toe
Gerelateerde termen
- Aanbesteden
- Bouwteam
- Bestek
- Programma van eisen
- Prestatiecontract
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
