Wat is een rachel?

Een rachel is een houten lat waarop of waaraan houten delen, stucdrager, steengaas, gipsplaten of ander plaatmateriaal tegen een plafond of wand worden bevestigd. Het geheel van die latten heet rachelwerk. De rachel vormt daarmee de onderconstructie waarop de afwerking hangt. De schrijfwijze “raggel” kom je tegen, maar is onjuist.

Rachel, tengel of schroot

De drie latsoorten lopen in de praktijk in elkaar over, maar verschillen in breedte:

Handelsmaten

De meest gebruikte rachel is 22 x 50 mm bruto. Geschaafd is dat 18 x 45 of 21 x 45 mm. Daarnaast zijn gangbaar: 22 x 63, 22 x 75, 32 x 75, 50 x 75 en 28 x 45 mm. De lengtes lopen van 2400 tot 5400 mm.

Bij plafonds is een hart-op-hart afstand van 30 tot 40 cm gebruikelijk. De precieze maat volgt uit het plaatformaat en uit het gewicht van de afwerking: hoe zwaarder de beplating, hoe kleiner de afstand.

Rachelwerk aanbrengen

1. Bepaal de richting. Rachels lopen haaks op de richting van de platen of delen, zodat elke plaat op meerdere latten rust.
2. Stel de maatvoering vast. Kies de hart-op-hart afstand zo dat de plaatnaden midden op een rachel vallen.
3. Stel vlak en waterpas. Vul lage plekken op met vulplaatjes of stelhoutjes; een onvlakke onderconstructie geeft een onvlak plafond.
4. Bevestig in de dragende ondergrond, in de balklaag of met passende pluggen in het metselwerk of beton.
5. Voorzie extra latten bij randen, sparingen en op plekken waar iets zwaars aan het plafond komt.

Bij een vochtbelaste ruimte of tegen een buitenmuur wordt vaak een spouw achter het rachelwerk aangehouden, zodat de constructie kan drogen.

Gerelateerde termen

• Tengel
• Schroot
• Rachelwerk
• Regelwerk
• Stucdrager
• Hart-op-hart

Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.