Wat is een schamppaal (stootsteen)?
Een schamppaal, ook stootsteen of schampsteen genoemd, is een paal van steen (soms gietijzer) die tegen of vlak voor de hoek van een gebouw staat om die hoek te beschermen tegen beschadiging door verkeer. Vroeger ging het om karren en koetsen; tegenwoordig om auto’s en vrachtwagens.
Kenmerkend is de schuine stand. Een wiel dat te dicht langs de hoek rijdt, loopt tegen de schuine paal op en wordt weggeduwd, zodat ook een uitstekende as de gevel niet raakt. De menner voelde zo meteen dat hij te krap ging en hield vanzelf afstand. Er bestaan ook bolvormige schamppalen en exemplaren die zijn gemaakt van hergebruikte kanonslopen.
Toepassing
Schamppalen staan vooral op straathoeken, bij versmallingen van straten en bij inritten van poorten, pakhuizen en binnenplaatsen. In historische binnensteden zijn ze een waardevol onderdeel van het straatbeeld.
Tips voor eigenaren en klussers:
- Beschermen, niet weghalen: een oude schamppaal is vaak nog steeds functioneel, zeker bij smalle inritten. Verwijderen van een schamppaal bij een monument kan vergunningplichtig zijn.
- Herstel: zet een losgereden paal opnieuw vast op een stevige fundering (bijvoorbeeld een betonpoer) en houd de oorspronkelijke schuine stand aan.
- Verantwoordelijkheid: staat de paal op gemeentegrond, dan is niet altijd duidelijk wie verantwoordelijk is voor herstel. Neem bij schade contact op met de gemeente voordat je zelf aan de slag gaat.
- Moderne alternatieven: bij een nieuwe inrit of garagehoek kun je een stalen hoekbeschermer of een betonnen paal plaatsen. Een Amsterdammertje of parkeerbol beschermt vooral de stoep, niet de gevelhoek.
Gerelateerde termen
- Hoeksteen
- Natuursteen
- Gevel
- Poer
- Erfafscheiding
Bekijk onze bouwtekeningen op fredsbouwtekeningen.nl
