Wat is een sheddak?
Een sheddak (ook zaagtanddak) is een dak dat bestaat uit een reeks evenwijdige lessenaarsdaken naast elkaar, elk met een steil, beglaasd vlak en een flauwer, dicht vlak. In doorsnede lijkt het dak op de tanden van een zaag. Het glas staat op het noordelijk halfrond naar het noorden gericht, zodat er veel gelijkmatig, diffuus daglicht binnenvalt zonder directe zon.
Waarom een sheddak
In de 19e en vroege 20e eeuw was daglicht het belangrijkste licht in de werkplaats. Grote hallen zoals weverijen, spinnerijen en machinefabrieken kregen daarom sheddaken. Het noorderlicht geeft:
- gelijkmatig licht over de hele vloer, ook midden in een diepe hal
- geen verblinding of harde schaduwen door direct zonlicht
- minder oververhitting dan een plat dak met lichtkoepels op het zuiden
Ook vandaag komt het sheddak terug in ateliers, scholen, musea en bedrijfshallen, juist om die lichtkwaliteit.
Aandachtspunten en zwakke plekken
Wie een pand met een sheddak koopt of renoveert, moet vooral op deze punten letten:
- Kilgoten. Tussen elke twee sheds ligt een kilgoot. Een groot dak heeft er dus vele, vaak met een lange afvoerweg. Bladeren en vuil veroorzaken verstopping, en een overlopende kilgoot lekt direct naar binnen. Controleer ze minstens jaarlijks en zorg voor noodoverlopen
- Hemelwaterafvoer. De afvoeren lopen vaak via kolommen of binnenleidingen. Laat bij renovatie de capaciteit opnieuw beoordelen
- Sneeuw. Sneeuw waait en glijdt in de goten en blijft daar liggen. Dat geeft extra belasting en bij dooi kans op lekkage
- Condens. Enkel glas en ongeïsoleerde stalen profielen zijn koud. Bij een verwarmde functie (wonen, kantoor) ontstaat condens op het glas en in de goten
- Warmteverlies. Een groot glasoppervlak plus een ongeïsoleerd dicht vlak maakt een oud sheddak een grote energielek. Bij herbestemming is isoleren van het dichte vlak en vervangen van het glas door isolatieglas meestal nodig; bij een monument in overleg met de gemeente
- Constructie. Controleer bij extra gewicht (isolatie, zonnepanelen, groendak) altijd eerst de draagkracht
Moderne toepassing
Het dichte, flauwe vlak ligt op het zuiden en is daarmee zeer geschikt voor zonnepanelen. Het sheddak combineert zo diffuus daglicht via het glas met energieopwekking op het dichte vlak.
Gerelateerde termen
- Lessenaarsdak
- Lichtstraat
- Dakgoot
- Hemelwaterafvoer
- Daglichtfactor
- Condensatie
- Dakhelling
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
