Wat is een stijgkast?

Een stijgkast is een verticale schacht in een gebouw met meerdere woonlagen, waarin de leidingen van de nutsbedrijven omhoog lopen en van waaruit op elke gewenste verdieping een meterkast wordt aangesloten. Ook de termen stijgruimte en stijgschacht worden gebruikt. Meterruimte is de officiële term voor de meterkast.

De stijgkast is alleen bedoeld voor de aanvoer van nutsvoorzieningen: drinkwater, gas, elektriciteit, telecom, kabeltelevisie en eventueel warmte van een warmtenet. De afvoer naar het riool hoort er niet in; die loopt via een standleiding in een eigen schacht. Op verdiepingen zonder meterkast loopt de stijgkast gewoon door als schacht.

Uitvoering

• Recht boven elkaar. Alle meterruimten en stijgruimten liggen in lijn boven elkaar, zodat de netbeheerder de leidingen in een rechte lijn naar boven kan aanleggen. Bochten zijn voor gasleidingen niet toegestaan, onder meer omdat een verspringende leiding een risico is bij boren in vloer of wand.
• Zijkant of achterkant. De stijgruimte ligt aan de zijkant of aan de achterzijde van de meterruimte.
• Zones. In meterkast en stijgkast heeft elke voorziening een eigen zone, aangeduid met letters zoals E (elektra), G (gas), W (water), T (telecom), C (kabeltelevisie) en S (warmte).
• Norm en richtlijnen. De eisen staan in NEN 2768 (Meterruimten) en in de richtlijnen van de netbeheerders.

Toepassing

1. Overleg vroeg met de netbeheerder. Bij hoogbouw is dat altijd nodig; de manier van aansluiten op het distributienet hangt af van het gebouwontwerp.
2. Houd sparingen in de vloeren vrij op de plek van de stijgleidingen, en werk ze na montage brandwerend dicht.
3. Sluit een doorlopende schacht af met een wegneembaar paneel met ventilatieroosters boven en onder, volgens de richtlijn van de netbeheerder.
4. Zorg dat leidingen niet kunnen bevriezen. Leg de stijgkast niet tegen een koude, onverwarmde zone zonder maatregelen.
5. Gebruik de stijgkast niet als bergruimte en leg er geen eigen leidingen in zonder afstemming met de netbeheerder.

Veelgemaakte fout: de meterkasten op de verdiepingen niet precies boven elkaar ontwerpen. Dan kan de netbeheerder de leidingen niet recht omhoog voeren en moet het ontwerp alsnog worden aangepast.

Gerelateerde termen

• Meterkast
• Schacht
• Standleiding
• Brandwerendheid

Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.