Wat is straatmeubilair?
Straatmeubilair omvat alle objecten op straat, meestal op het trottoir, die niet tot de weg zelf behoren. In het Engels heet het street furniture.
Denk aan zitbanken, lantaarnpalen, abri’s (bushokjes), fietsenrekken, parkeerautomaten, brievenbussen, bloembakken, informatiezuilen, reclamezuilen (in Nederland vaak peperbus genoemd), kabelkasten, boomroosters, fonteinen, beelden en openbare urinoirs. Ook paaltjes en hekken die verkeer sturen vallen eronder. De bestrating, de banden en de rijbaan zelf horen er niet bij: die zijn onderdeel van de weg.
Straatmeubilair bepaalt sterk hoe een straat eruitziet en hoe prettig hij is om te gebruiken. Veel gemeenten kiezen daarom per wijk of binnenstad een vaste lijn in materiaal, kleur en model, zodat de openbare ruimte een rustig, samenhangend beeld krijgt. Te veel losse objecten maakt een trottoir juist rommelig en lastig begaanbaar.
Herkennen
Staat het object los op of naast de verharding en kun je het in principe verwijderen zonder de weg zelf open te breken, dan is het straatmeubilair. Een kolk of een band hoort bij de weg; het fietsenrek ernaast niet.
Toepassing
- Houd een vrije looproute. Zet objecten op één lijn aan de rand van het trottoir, zodat voetgangers, rolstoelen en kinderwagens er ongehinderd langs kunnen.
- Combineer functies. Een lichtmast die ook bewegwijzering draagt scheelt een paal; elk overbodig object is extra obstakel en extra onderhoud.
- Let op ondergrondse leidingen. Funderingen van palen en zuilen komen vaak in de trottoirstrook waar ook kabels en leidingen liggen; laat die eerst opzoeken.
- Zelf iets plaatsen? Een bankje of plantenbak voor je huis op de stoep valt onder de regels van je gemeente (APV of omgevingsplan). Of het mag, met of zonder vergunning, verschilt per gemeente; vraag het na voordat je iets neerzet.
- Kies onderhoudsarm materiaal dat tegen vandalisme, strooizout en vocht kan.
Veelgemaakte fout: straatmeubilair pas na de inrichting van de straat “erbij zetten”. Dan belandt het midden in de looproute of op plekken waar het uitzicht van verkeer wordt belemmerd.
Gerelateerde termen
- Openbare ruimte
- Boomspiegel
- Schamppaal
- Kolk
- Rooilijn
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
