Wat is een strijkbalk?
Een strijkbalk is in een balklaag de eerste balk die evenwijdig aan een muur loopt. De balk ligt dus niet met zijn kop in of op die muur, maar loopt er in de lengte langs. De naam komt van het werkwoord strijken in de betekenis van “langs of over iets gaan”.
Tussen de muur en de strijkbalk zit een vrije ruimte. Volgens de Bouwkundige Kennisbank van Joost de Vree is die meestal ongeveer 50 mm, en is 50 tot 120 mm gebruikelijk. Meer ruimte is ongewenst: de vloerdelen die tegen de muur aan liggen, hangen dan te ver vrij uit en kunnen bij zware belasting langs de muur doorbuigen.
Direct tegen de muur bevestigen kan alleen bij een binnenmuur. Ligt de strijkbalk langs een gevel, dan houdt de vrije ruimte de balk weg van het metselwerk: zou hij er direct tegenaan liggen, dan gaat hij door doordringend vocht te snel rotten.
Let op: in de wegenbouw betekent strijkbalk iets anders, namelijk de verwarmde balk van een asfaltspreidmachine waarmee het asfalt glad wordt gestreken.
Herkennen
Kijk onder de vloer of in een open plafond. Lopen de balken evenwijdig aan een muur, dan is de balk die het dichtst bij die muur ligt de strijkbalk. Bij de andere twee muren zie je juist de balkkoppen in of op het metselwerk.
Toepassing
- Controleer de vrije ruimte. Meet de afstand tussen muur en strijkbalk. Is die ruim groter dan 120 mm, ondersteun de vloerdelen langs de muur dan extra, bijvoorbeeld met een regel of klossen.
- Houd de balk droog en geventileerd. Bij een gevel geen isolatie of afdichting in de spleet proppen waardoor vocht blijft hangen.
- Inspecteer bij renovatie op rot. Strijkbalken langs een natte gevel zijn een bekende zwakke plek. Prik met een priem in het hout; zacht hout wijst op aantasting.
- Let op de verbinding met de gevel. Een gevel die evenwijdig aan de balken loopt, wordt vaak met strijkbalkankers aan de balklaag vastgezet. Laat die bij vervanging van de balk niet weg.
Veelgemaakte fout: een nieuwe strijkbalk strak tegen een buitenmuur schroeven om de vloer stijver te maken. Zonder vrije ruimte trekt vocht uit de gevel in het hout.
Gerelateerde termen
- Balklaag
- Hamerbalk
- Raveelbalk
- Balkanker
- Balkkop
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
