Wat is een verblijfsruimte?

Wat is een verblijfsruimte?

Een verblijfsruimte is volgens het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) een “in een verblijfsgebied gelegen ruimte voor het verblijven van personen”. In gewone taal: een afzonderlijke kamer, zoals de woonkamer, een slaapkamer of een werkkamer. Het verblijfsgebied is het grotere geheel; de verblijfsruimte is een ruimte daarbinnen. Een verblijfsgebied kan uit één verblijfsruimte bestaan, maar ook uit meerdere. Het Bbl geldt sinds 1 januari 2024 als opvolger van het Bouwbesluit 2012.

Eisen bij nieuwbouw van een woning

  • Grootste kamer: in ten minste één verblijfsgebied ligt een verblijfsruimte van minimaal 11 m² en 3 m breed (artikel 4.164). Dit is meestal de woonkamer.
  • Breedte: elke verblijfsruimte is minimaal 1,8 m breed.
  • Hoogte: minimaal 2,6 m boven de vloer, bij een woonwagen 2,2 m (tabel 4.162).
  • Daglicht: elke verblijfsruimte heeft een equivalente daglichtoppervlakte van ten minste 0,5 m², bepaald volgens NEN 2057 (artikel 4.147).
  • Ventilatie: ten minste 0,7 dm³/s per m², met een minimum van 7 dm³/s. Met een opstelplaats voor een kooktoestel minimaal 21 dm³/s (artikel 4.122).
  • Geluid tussen kamers: tussen twee verblijfsruimten van dezelfde woning (niet bij een woonwagen) is het luchtgeluidniveauverschil minimaal 32 dB, tenzij ze in open verbinding staan of rechtstreeks via elkaar bereikbaar zijn (artikel 4.115).

Eisen bij een bestaande woning

Voor bestaande bouw (hoofdstuk 3) ligt de ondergrens lager: één verblijfsruimte van minimaal 7,5 m² en 2,4 m breed, een hoogte van 2,1 m, minstens 0,5 m² equivalente daglichtoppervlakte en ventilatie van 0,7 dm³/s per m² met een minimum van 7 dm³/s. Bij verbouw geldt voor de hoogte ook 2,1 m (artikel 5.17).

Minimale oppervlakte van de grootste verblijfsruimteNieuwbouw (artikel 4.164)Nieuwbouw (artikel 4.164): 11 m²11 m²Bestaande woning (hoofdstuk 3)Bestaande woning (hoofdstuk 3): 7,5 m²7,5 m²
Minimale vloeroppervlakte van ten minste één verblijfsruimte in een woning volgens het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl), geldig sinds 1 januari 2024. Bij nieuwbouw moet die ruimte ook minimaal 3 m breed zijn, bij een bestaande woning minimaal 2,4 m. Check de actuele tekst op wetten.overheid.nl; artikelnummers en waarden kunnen wijzigen.

Toepassing

Of een ruimte een verblijfsruimte is, bepaal je in het ontwerp. Wil je een zolder, souterrain of bijgebouw als slaap- of werkkamer gebruiken, dan moet die ruimte aan deze eisen voldoen. Haalt een ruimte de eisen niet, dan wordt het bijvoorbeeld een onbenoemde ruimte, zoals een bergzolder.

Tips en aandachtspunten

  • Daglicht is niet hetzelfde als raamoppervlak: de equivalente daglichtoppervlakte houdt rekening met belemmeringen op je eigen perceel, zoals een overstek, balkon of aanbouw. Gebouwen op het buurperceel tellen volgens het Bbl niet mee, maar ramen op minder dan 2 m van de perceelsgrens tellen ook niet mee (grenst je perceel aan een openbare weg, water of groen, dan meet je tot het hart daarvan).
  • Rooster vergeten? Plan bij een nieuwe kamer meteen de luchttoevoer, bijvoorbeeld een ventilatierooster.
  • Check de actuele tekst op wetten.overheid.nl; artikelnummers en waarden kunnen wijzigen.

Gerelateerde termen

  • Verblijfsgebied
  • Gebruiksgebied
  • Onbenoemde ruimte
  • Daglichtfactor
  • Ventilatierooster
  • Verblijfsobject

Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.