Wat is warmtecapaciteit?

Warmtecapaciteit is de hoeveelheid warmte die nodig is om een voorwerp of bouwdeel één kelvin (= één graad Celsius) in temperatuur te laten stijgen. De eenheid is joule per kelvin (J/K). Hoe groter de warmtecapaciteit, hoe meer warmte een bouwdeel kan opnemen en vasthouden, en hoe trager het opwarmt en afkoelt.

Soortelijke warmte

Per materiaal wordt de soortelijke warmte (specifieke warmtecapaciteit, c) opgegeven in J/(kg·K): de warmte die nodig is om 1 kg één graad op te warmen. De warmtecapaciteit van een bouwdeel is dan: C = massa × soortelijke warmte.

Indicatieve waarden:

Hout heeft per kilo een hoge soortelijke warmte, maar beton en steen zijn veel zwaarder per m³. Daardoor slaat een betonvloer of kalkzandsteenwand per m³ veel meer warmte op dan een houten wand.

Toepassing in de bouw

• Zomercomfort: zware bouwdelen (thermische massa) dempen temperatuurpieken. Een woning met betonvloeren en steenachtige wanden warmt op een hete dag trager op dan een lichte houtskeletbouwwoning.
• Nachtventilatie: werkt het best in combinatie met thermische massa, die ’s nachts wordt afgekoeld en overdag warmte opneemt.
• Vloerverwarming: een zware dekvloer reageert traag maar geeft gelijkmatige warmte; een dunne, lichte opbouw reageert sneller.
• Lichte bouw: bij houtskeletbouw kun je massa toevoegen met bijvoorbeeld gipsvezelplaten, leemstuc of een zware dekvloer.

Let op

Warmtecapaciteit is iets anders dan isolatie. Een dikke betonwand slaat veel warmte op, maar isoleert slecht. Voor een energiezuinige woning heb je beide nodig: goede isolatie (lage U-waarde) en voldoende thermische massa aan de binnenzijde.

Gerelateerde termen

• Accumulatie
• Bouwfysica
• Nachtventilatie
• Thermische isolatie
• Koel houden in de zomer

Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.