Wat is wateropzuiging (IW) van stenen?

Wateropzuiging, meestal aangeduid als initiële wateropzuiging (IW), is de hoeveelheid water die een vooraf gedroogde steen in de eerste minuut contact met water opzuigt. De waarde wordt uitgedrukt in kg/m².min en geldt voor bakstenen, kalkzandsteen en betonstenen. De meting gebeurt volgens NEN-EN 772-11: de steen wordt met het legvlak een paar millimeter in water gezet en na een minuut gewogen. Een oudere maat voor hetzelfde gedrag is het Hallergetal.

IW-klassen

In Nederland worden stenen op basis van BRL 1007 ingedeeld in vier klassen:

Fabrikanten vermelden de IW-klasse in hun productinformatie. Bij gecoate of geïmpregneerde stenen staat soms geen waarde vermeld.

Waarom is de IW belangrijk?

De zuiging van de steen bepaalt hoe de mortel uithardt en hecht:

• Sterk zuigende stenen trekken het water te snel uit de mortel. Het cement krijgt te weinig water, de hechting wordt zwak en er ontstaan haarscheurtjes langs de voeg, waardoor regenwater het metselwerk in kan.
• Weinig zuigende stenen nemen bijna geen water op. De mortel blijft lang nat, stenen “drijven” en uitzakken of uitlopen van de voeg ligt op de loer.

Mortelproducenten gebruiken de IW-klasse daarom als uitgangspunt voor hun morteladvies.

Praktische tips

1. Kies de mortel bij de steen. Vraag de leverancier om een mortel die is afgestemd op de IW-klasse; voor sterk zuigende stenen bestaan mortels die het water beter vasthouden.
2. Voorbevochtigen alleen volgens advies. Bij sterk zuigende stenen kan voorbevochtigen nodig zijn, bij weinig zuigende stenen juist niet. Volg het advies van steen- en mortelleverancier.
3. Let op het weer. Wind, zon en droge lucht versterken het effect van zuigende stenen; dek vers metselwerk af.
4. Stenen droog opslaan, zodat de zuiging tijdens het werk niet steeds verschilt.

Gerelateerde termen

• Baksteen
• Kalkzandsteen
• Capillair
• Absorptiewater
• Aanmaakwater
• Uitbloeiing

Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.