Wat is een ontspanningsleiding?
Een ontspanningsleiding is de leiding die de binnenriolering in open verbinding houdt met de buitenlucht. Ze zorgt voor beluchting én ontluchting: lucht kan het stelsel in en uit, waardoor drukverschillen worden opgeheven.
Als een wc doorspoelt of een bad leegloopt, duwt de waterprop de lucht voor zich uit en zuigt hij lucht achter zich aan. Zonder open verbinding met buiten ontstaat er onderdruk, die het water uit de waterslotten van naastgelegen toestellen wegzuigt. Het gevolg is een droge sifon en rioollucht in de badkamer. De ontspanningsleiding is daarmee letterlijk het ademhalingsorgaan van de woning.
Uitvoering
- De ontspanningsleiding is meestal het verlengde van de standleiding, doorgezet tot boven het dak met een dakdoorvoer.
- De leiding heeft dezelfde diameter als de standleiding; in de woningbouw is Ø110 mm gebruikelijk. Voor de open verbinding met de buitenlucht geldt een minimum van Ø75 mm.
- De diameter mag onderweg niet versmallen — een vernauwing maakt de beluchting onbetrouwbaar.
- De plaats van de dakdoorvoer moet zo gekozen zijn dat er geen geurhinder ontstaat, bijvoorbeeld bij te openen ramen, dakramen of ventilatie-inlaten.
- Bij lange of complexe stelsels worden secundaire ontspanningsleidingen of beluchters toegepast.
- De exacte eisen en berekeningen staan in NEN 3215, de norm voor binnenriolering.
Controlepunten ontspanningsleiding
- Diameter gelijk aan de standleiding: In de woningbouw is Ø110 mm gebruikelijk.
- Minimaal Ø75 mm: Dit minimum geldt voor de open verbinding met de buitenlucht.
- Geen versmalling onderweg: Een vernauwing maakt de beluchting onbetrouwbaar.
- Dakdoorvoer zonder geurhinder plaatsen: Bijvoorbeeld niet bij te openen ramen, dakramen of ventilatie-inlaten.
Veelgemaakte fouten
- De ontspanningsleiding weglaten of afdoppen bij een verbouwing — het probleem wordt vaak pas maanden later merkbaar als terugkerende rioollucht.
- Een beluchter (membraanventiel) op zolder als volwaardige vervanging zien; die laat wel lucht in maar niet uit, en vervangt de doorgetrokken leiding niet zomaar.
- De dakdoorvoer te dicht bij een dakraam of luchtinlaat plaatsen.
Gerelateerde termen
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
