Aangelegde wadi in een tuin met grassen en vochtminnende beplanting die regenwater opvangt

Wadi aanleggen in de tuin: stappenplan, berekening en kosten (2026)

Een wadi aanleggen in je tuin doe je zo: graaf een verlaagd plantvak van 20 tot 50 cm diep met flauw aflopende kanten (talud 1:2), leid je regenpijp er met een open gootje naartoe, en zorg dat de bodem het water binnen een uur wegzakt. De juiste grootte bereken je met de vuistregel: zwaarste bui in mm x het afvoerend dakoppervlak in m². Reken op 40 mm voor een stevige bui. Bij 30 m² dak betekent dat 30 x 40 = 1.200 liter (1,2 m³) berging. Een wadi van 1 m² met 20 cm diepte bergt ongeveer 200 liter, dus voor 1.200 liter heb je grofweg 6 m² wadi nodig. Kosten liggen in 2026 tussen de 25 en 75 euro per m², en veel gemeenten en waterschappen geven subsidie voor het afkoppelen van je regenpijp.

In deze gids lees je precies wat een wadi is, hoe je de grootte en diepte berekent, hoe je zelf de bodemdoorlatendheid test, welke lagen je opbouwt, welke planten nat én droog overleven, wat het kost en hoe je onderhoud doet. Geen vaag verhaal, maar concrete cijfers en stappen.

Wat is een wadi precies?

Wadi staat voor “Water Afvoer Door Infiltratie”. Het is een ondiep, verlaagd stuk tuin dat begroeid is met grassen en vochtminnende planten.

Bij droog weer staat de wadi gewoon droog en zie je een groen plantvak. Bij een regenbui stroomt het water van je dak erin, blijft daar tijdelijk staan, en zakt vervolgens langzaam de bodem in. Dat langzaam wegzakken heet infiltratie.

Het verschil met een vijver: een vijver houdt water vast, een wadi laat het juist door naar de ondergrond. Daarmee vul je het grondwater aan en ontlast je het riool.

Een wadi is dé klassieke ingreep voor een klimaatadaptieve tuin: een tuin die bestand is tegen zowel hoosbuien als langere droge periodes.

Waarom zou je een wadi maken?

  • Minder wateroverlast. Het regenwater verdwijnt niet in het riool maar in je eigen bodem, waardoor de kans op een blank staande tuin of natte kruipruimte daalt.
  • Aanvullen grondwater. Goed tegen verdroging in droge zomers.
  • Meer biodiversiteit. Een vochtig plantvak trekt insecten, vlinders en vogels aan.
  • Riool ontlasten. Bij hoosbuien stroomt het riool minder snel over.
  • Vaak subsidie. Afkoppelen van de regenpijp wordt op veel plekken financieel beloond (zie verderop).

Hoe groot en hoe diep moet een wadi zijn?

De grootte hangt af van hoeveel water je wilt opvangen. En dat hangt weer af van twee dingen: hoeveel dak er op de wadi afwatert, en hoe zware bui je wilt kunnen bergen.

De vuistregel voor de hoeveelheid water:

Afvoerend dakoppervlak (m²) x bui in mm = liters te bergen water

Een millimeter regen is namelijk precies 1 liter per vierkante meter. Reken voor Nederland met een stevige bui van 40 mm. Wil je extreme buien aankunnen, ga dan richting 60 tot 70 mm.

Rekenvoorbeeld wadi-grootte

Stel: je voert het water van één regenpijp af, en die pijp pakt de helft van een schuin dak van 60 m². Dan watert er 30 m² dak op je wadi af.

Stap Berekening Uitkomst
Afvoerend dak 30 m² 30 m²
Bui in mm 40 mm (stevige bui) 40 l/m²
Te bergen water 30 x 40 1.200 liter (1,2 m³)
Bergingscapaciteit per m² wadi (bij 20 cm diep) ~200 liter 200 l/m²
Benodigd wadi-oppervlak 1.200 / 200 ~6 m²

Een andere veelgebruikte vuistregel: maak de wadi 5 tot 10% van het oppervlak dat je wilt afvoeren. Bij 30 m² dak kom je dan op 1,5 tot 3 m² verlaagd vlak, maar omdat een wadi ook diepte heeft, klopt dat aardig met de litersom hierboven.

Diepte en talud

De diepte zit meestal tussen de 20 en 50 cm. In een kleine tuin is 20 tot 30 cm vaak genoeg.

Belangrijk zijn de schuine kanten, het talud. De regel is talud 1:2: de helling is twee keer zo lang als de wadi diep is.

Diepte wadi Lengte talud per kant Minimale buitenmaat
30 cm 60 cm ca. 1,2 x 1,2 m
50 cm 100 cm ca. 2 x 2 m

Flauwe kanten zijn niet alleen veiliger (zie de FAQ over kinderen), ze voorkomen ook dat de wanden inzakken en maken maaien makkelijker.

Hoe test ik of mijn bodem geschikt is? (infiltratietest)

Niet elke bodem laat water snel door. Op zand gaat het hard, op klei juist heel traag. Test daarom altijd eerst zelf. Dit heet de emmertest of infiltratietest.

  1. Graaf op de geplande plek een gat van ongeveer 30 cm diep.
  2. Vul het gat helemaal met water.
  3. Klok hoe lang het duurt voordat het water is weggezakt.
Wegzaktijd Doorlatendheid Geschikt?
Binnen 15 minuten Goed Ja, ideaal
15 tot 60 minuten Gemiddeld Ja, prima
Meer dan 60 minuten Slecht Nee, extra ingrepen nodig

Ter vergelijking: grof zand laat zo’n 500 liter per uur per m² door, klei maar 0,5 liter. Dat verschil is enorm.

Doorlatendheid: zand versus kleiGrof zandGrof zand: 500 l/uur per m²500 l/uur per m²KleiKlei: 0,5 l/uur per m²0,5 l/uur per m²
Grof zand laat per uur zo'n 500 liter per m² door, klei maar 0,5 liter.

Doe de test op een paar plekken en bij voorkeur niet vlak na een natte periode, want dan is de grond al verzadigd en krijg je een vertekend beeld.

Twee extra voorwaarden:

  • Het grondwater moet minstens 1,5 m onder het maaiveld staan. Staat het hoger, dan kan de wadi nooit goed leeglopen.
  • Houd minstens 0,8 m afstand tot de fundering van je huis en 2 m tot grote bomen.

De opbouw van een wadi: welke lagen?

De opbouw hangt af van je grondsoort. Op zand ben je zo klaar, op klei moet je meer doen.

Zandgrond (goede doorlatendheid)

Simpel: uitgraven, daarna terugvullen met een laag tuingrond gemengd met compost, en bovenop een laag mulch.

Van boven naar onder:

  1. Toplaag mulch: afgevallen blad, boomschors of houtsnippers. Houdt vocht vast en onderdrukt onkruid.
  2. Teelaarde met compost: waar de planten in wortelen.
  3. De bestaande zandbodem doet het infiltratiewerk.

Klei- of leemgrond (slechte doorlatendheid)

Hier graaf je dieper en bouw je een infiltratielaag in:

  1. Graaf 15 cm dieper dan de gewenste wadi-bodem.
  2. Leg geotextiel (worteldoek/filterdoek) op de bodem en tegen de wanden. Dit voorkomt dat grond de infiltratielaag dichtslibt.
  3. Vul met grind, lavasteen of gebakken kleikorrels als buffer- en doorlaatlaag.
  4. Sla het geheel in geotextiel zodat het schoon blijft.
  5. Vul af met teelaarde + compost en een toplaag mulch.

Bij echt zware klei kun je onder de wadi een diepere infiltratiekoffer van 1 tot 2 m diep en ca. 1 m breed maken, gevuld met grind. Zo geef je het water toch ergens een weg naar beneden.

De overloop niet vergeten

Maak altijd een overloop: een lager punt aan de rand waar het water bij een extreme bui veilig heen kan, bijvoorbeeld naar een dieper deel van de tuin. Zo voorkom je dat een volle wadi richting je huis loopt.

Stappenplan: wadi aanleggen in 7 stappen

Wadi aanleggen in 7 stappen1Bereken de grootteDakoppervlak x 40 mm, gedeeld door ~200 liter per m².2Doe de infiltratietestGraaf een gat van 30 cm, vul met water en klok de wegzaktijd.3Kies de plekLaag in de tuin, minstens 0,8 m van het huis en weg van grote bomen.4Graaf de wadi uit20 tot 50 cm diep met talud 1:2, op klei 15 cm extra.5Bouw de lagen opOp klei geotextiel en grind, daarna teelaarde met compost en mulch.6Koppel de regenpijp afZaag de pijp door en leid het water via een open gootje naar de wadi.7Beplant en mulchZet vochtminnende planten en geef de eerste weken water.
De werkvolgorde van berekenen tot beplanten.
  1. Bereken de grootte. Gebruik de som dakoppervlak x 40 mm en deel door ~200 liter per m² (bij 20 cm diep).
  2. Doe de infiltratietest. Graaf een gat van 30 cm, vul met water, klok de wegzaktijd.
  3. Kies de plek. Laag in de tuin, minstens 0,8 m van het huis, weg van grote bomen, op een natuurlijk laag punt.
  4. Graaf de wadi uit. 20 tot 50 cm diep met talud 1:2 (flauwe kanten). Op klei 15 cm extra voor de infiltratielaag.
  5. Bouw de lagen op. Op klei eerst geotextiel + grind, dan teelaarde met compost, daarna mulch. Op zand alleen teelaarde + compost + mulch.
  6. Koppel de regenpijp af. Zaag de regenpijp door boven de gewenste hoogte en leid het water via een open gootje of grindstrook naar de wadi. Maak een overloop.
  7. Beplant en mulch. Zet vochtminnende planten, dek de grond af met mulch en geef de eerste weken water tot alles aanslaat.

Hoe koppel ik de regenpijp af?

Afkoppelen betekent dat je regenwater níét meer naar het riool stuurt, maar naar je tuin.

  • Zaag de regenpijp door op ongeveer 20 tot 30 cm boven de grond.
  • Plaats een bocht of een open gootje dat het water richting de wadi leidt.
  • Werk de strook tussen pijp en wadi af met grind of een gootje, zodat er geen geul uitspoelt.
  • Sluit het gat naar het riool netjes af met een stop, zodat er geen rioollucht omhoog komt.

Let op bij gemengde riolering: in sommige gemeenten gelden regels of moet je afkoppelen melden. Check dit even bij je gemeente, vaak hangt er ook subsidie aan vast.

Wadi versus infiltratiekrat versus grindkoffer

Een wadi is niet de enige manier om regenwater te infiltreren. Dit zijn de drie opties op een rij.

Systeem Wat is het? Zichtbaar? Berging Kosten 2026
Wadi Begroeid, verlaagd plantvak dat water bovengronds opvangt Ja, groene laagte ~200 l per m² bij 20 cm diep 25-75 euro/m²
Infiltratiekrat Ondergrondse kunststof krat die water opvangt en doorlaat Nee, onzichtbaar 200 of 500 liter per krat 200 l-krat incl. doek vanaf ~400 euro; 500 l-krat vanaf ~150 euro/stuk
Grindkoffer Ondergronds gat gevuld met grind en geotextiel Nee, onzichtbaar ~60-80 liter effectief per 200 l volume 200 l grindkoffer incl. doek ca. 60-80 euro

Wanneer kies je wat?

  • Wadi: als je ruimte hebt en de tuin mooier én biodiverser wilt maken. Goedkoop in materiaal, levert leefgebied op.
  • Infiltratiekrat: als je geen ruimte bovengronds wilt opofferen, bijvoorbeeld onder een terras of gazon. Voor een infiltratiekrat in de tuin reken je per krat met de som m² dak x 40 mm = benodigde liters.
  • Grindkoffer: een budgetvariant van het krat voor kleinere hoeveelheden water.

Je kunt ze ook combineren: een wadi met daaronder een infiltratiekrat voor extra berging op slechte grond.

Welke beplanting kies je voor een wadi?

De truc: de planten moeten zowel natte voeten (na een bui) als droogte (in de zomer) aankunnen. Op de bodem van de wadi staat het soms blank, op de taluds is het droger. Verdeel je planten daarop.

Plant Latijnse naam Standplaats in wadi
Grote kattenstaart Lythrum salicaria Bodem, natste deel
Moerasspirea Filipendula ulmaria Bodem en talud
Dotterbloem Caltha palustris Natste deel
Moerasvergeet-mij-nietje Myosotis scorpioides Natste deel
Zegge Carex (diverse soorten) Bodem en talud
Echte valeriaan Valeriana officinalis Talud, drogere zone
Lisdodde Typha (kleine soorten) Bodem, alleen grotere wadi’s
Watermunt Mentha aquatica Bodem

Combineer met siergrassen op de drogere randen voor een natuurlijke uitstraling. Wil je het simpel houden, dan kun je de wadi ook gewoon inzaaien met een vochtminnend graskruidenmengsel.

Wat kost een wadi aanleggen in 2026?

De materiaalkosten zijn relatief laag, de grootste post is graafwerk (zelf doen scheelt veel).

Systeem/post Prijs 2026
Eenvoudige wadi (zandgrond) 25-40 euro/m²
Wadi met drainagelaag (kleigrond) 40-60 euro/m²
Combinatie wadi + infiltratiekrat 55-75 euro/m²
Voorbereiding (uitzetten, afvoer grond) 5-10 euro/m²
Onderhoud 2-5 euro/m² per jaar
Onvoorzien 10-15% van het totaal

Reken voor een wadi van 6 m² op zandgrond dus grofweg op 150 tot 240 euro aan materiaal, plus eventueel afvoer van grond. Doe je het volledig zelf, dan blijft het aan de onderkant van die range.

Onderhoud van een wadi

Een wadi is laag in onderhoud, maar niet onderhoudsvrij.

  • Maaien: maai de grassen mee met je gazon, of laat het kruidenmengsel staan en maai dat 1 à 2 keer per jaar.
  • Snoeien: snoei de vaste planten aan het eind van de winter terug.
  • Blad ruimen: haal in de herfst overtollig blad weg, anders slibt de bodem dicht en infiltreert het water slechter.
  • Doorlatendheid checken: blijft er na een bui lang water staan (langer dan een dag), dan slibt de bodem dicht. Woel de toplaag dan voorzichtig los of vervang de bovenste centimeters.
  • Onkruid: houd vooral het eerste jaar agressief onkruid eruit tot de beplanting dicht staat.

Subsidie voor afkoppelen en klimaatadaptatie

Veel waterschappen en gemeenten belonen het afkoppelen van je regenpijp en het aanleggen van een wadi. Ongeveer de helft van de waterschappen heeft een regeling. Voorbeelden voor 2026:

  • Waterschap Aa en Maas: beloning per m² afgekoppeld dak, kan oplopen tot 5.000 euro voor groene daken en afkoppelen.
  • Gemeente Den Haag: maximaal 50% van de kosten vergoed, tot 500 euro per 1.000 liter opgevangen regenwater (totaal budget 200.000 euro in 2026).
  • Gemeente Enschede: 10 euro per m² afgekoppeld dak, met een maximum van 2.000 euro.
  • Gemeente Zwolle: regeling vanaf 1 januari 2026, budget 114.000 euro.

Check altijd je eigen gemeente en waterschap, want regelingen en bedragen verschillen sterk per regio. Zoek op “subsidie afkoppelen regenwater” plus je gemeentenaam.

Veelgestelde vragen over een wadi aanleggen

Is een wadi veilig voor kinderen?

Ja, mits je flauwe taluds (1:2) gebruikt en de wadi maximaal 20 tot 30 cm diep maakt in een kindertuin. Een wadi staat bovendien het grootste deel van het jaar droog en loopt na een bui binnen een paar uur tot een dag leeg. Anders dan een vijver is er geen permanente waterplas. Houd jonge kinderen tijdens en vlak na een hoosbui wel in de gaten.

Hoe lang blijft het water in een wadi staan?

Bij een geschikte bodem (wegzaktijd onder de 60 minuten in de infiltratietest) is de wadi meestal binnen enkele uren tot maximaal een dag leeg. Blijft het water dagenlang staan, dan is je bodem te slecht doorlatend of staat het grondwater te hoog. Dan moet je een infiltratielaag of krat toevoegen.

Kan een wadi op kleigrond?

Ja, maar dan moet je dieper graven en een infiltratielaag van grind tussen geotextiel aanbrengen, of er een infiltratiekrat onder plaatsen. Op zware klei met hoog grondwater kan een wadi alleen niet genoeg zijn en is een infiltratiekrat met drainage vaak de betere keuze.

Hoe groot moet mijn wadi minimaal zijn?

Reken met de som: afvoerend dakoppervlak x 40 mm = liters, gedeeld door ~200 liter per m² (bij 20 cm diepte). Bij 30 m² dak kom je op ongeveer 6 m². Geen ruimte? Maak de wadi dan dieper (50 cm bergt meer per m²) of combineer met een infiltratiekrat.

Trekt een wadi muggen aan?

Nauwelijks. Een wadi loopt snel leeg en houdt geen stilstaand water vast, terwijl muggen juist meerdere dagen stilstaand water nodig hebben om uit te komen. Een wadi die binnen een dag droogvalt geeft muggen geen kans.

Mag ik mijn regenpijp zomaar afkoppelen?

In de meeste gevallen wel, maar bij gemengde riolering gelden soms regels en in sommige gemeenten moet je het melden. Vaak hangt er juist subsidie aan vast. Vraag het even na bij je gemeente of waterschap voordat je gaat zagen.


Bouwtekeningen en handleidingen

Een wadi aanleggen lukt het best met een degelijk plan op papier: afmetingen, talud en afvoer netjes uitgewerkt voordat de schop de grond in gaat. Bekijk het complete bouwtekeningenpakket op fredsbouwtekeningen.nl met duizenden tekeningen voor elk doe-het-zelf project.