Betonspecie is de benaming voor het verse, nog verwerkbare mengsel van cement, zand (fijn toeslagmateriaal), grind (grof toeslagmateriaal) en water. Zolang het mengsel nog niet is uitgehard, spreken we van betonspecie. Pas na het uithardingsproces – waarbij het cement reageert met water en een steenachtige massa vormt – wordt het beton. Betonspecie is dus eigenlijk beton in vloeibare, verwerkbare staat.
De term betonspecie wordt in de bouwpraktijk door elkaar gebruikt met betonmortel, maar er is een technisch verschil. Betonspecie is de meer algemene term voor het verse mengsel, terwijl betonmortel specifiek verwijst naar het kant-en-klaar geleverde product van een betoncentrale. In de dagelijkse praktijk zul je beide termen tegenkomen voor hetzelfde product.
Toepassing
Betonspecie wordt op de bouwplaats in bekisting gestort, waar het uithardt tot een vaste constructie. De verwerkingstijd is beperkt: afhankelijk van de temperatuur en de samenstelling heb je gemiddeld anderhalf tot twee uur om de specie te storten en te verdichten. Bij warm weer verkort deze tijd, bij koud weer neemt hij toe.
De samenstelling van de betonspecie bepaalt de uiteindelijke eigenschappen van het uitgeharde beton. De verhouding cement, zand en grind (de mengselverhouding) bepaalt de sterkteklasse. Meer cement geeft sterker beton, maar maakt het ook duurder en vergroot de kans op scheurvorming door krimp.
Voor de zelfbouwer die kleine hoeveelheden nodig heeft, is het mogelijk om betonspecie zelf te mengen. Een gangbare verhouding voor algemeen constructief gebruik is 1 deel cement, 2 delen zand en 3 delen grind, met voldoende water voor een verwerkbare consistentie. Meng niet te nat – te veel water verlaagt de sterkte aanzienlijk.
Bij grotere hoeveelheden is het verstandiger om kant-en-klare betonmortel te bestellen bij een betoncentrale. De kwaliteit is dan gegarandeerd en je bespaart veel tijd en arbeid.
Na het storten moet betonspecie goed nabehandeld worden. Dek het af tegen directe zon en wind, en houd het de eerste dagen vochtig. Dit voorkomt te snelle uitdroging en scheurvorming.
Gerelateerde termen
—
Meer weten over bouwtermen? Bekijk de volledige kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
