Blessen is het aanbrengen van merktekens op hout of ander bouwmateriaal, zodat de timmerman of aannemer precies weet waar gezaagd, geboord of bewerkt moet worden.
Toepassing
In de houtbouw en traditionele timmerwerken is blessen een essentieel onderdeel van het productieproces. Voordat een balk, plank of ander houten onderdeel bewerkt wordt, brengt de timmerman merktekens aan die aangeven waar het materiaal moet worden ingekort, waar verbindingen komen en hoe de verschillende onderdelen ten opzichte van elkaar geplaatst moeten worden.
Bij het blessen wordt traditioneel gebruikgemaakt van een kruishout, een schietlood of een slaglijn. Met een slaglijn wordt een rechte lijn op het hout geslagen door een met krijt of pigment bedekt koord strak te spannen en los te laten. Dit levert een nauwkeurige, zichtbare lijn op over de volledige lengte van het werkstuk. Voor kortere markeringen wordt vaak een potlood, een kraspen of blesbeitel gebruikt.
In de traditionele houtskelettenbouw, zoals bij vakwerkhuizen en gebintconstructies, is blessen van groot belang. De timmerman markeert op de werkplaats precies waar de pen-en-gatverbindingen, lipverbindingen of andere houtverbindingen moeten komen. Elk onderdeel krijgt daarnaast een volgnummer of merkteken, zodat de constructie op de bouwplaats in de juiste volgorde en orientatie in elkaar gezet kan worden.
Ook bij het uitzetten van een kapconstructie wordt geblest. De timmerman tekent op de moerbalk of muurplaat aan waar de sporen moeten komen, en op de sporen waar de gordingen en nokbalk aansluiten. Zonder nauwkeurig blessen is het onmogelijk om een dak strak en waterpas op te leveren.
In de moderne bouw is het handmatig blessen grotendeels vervangen door digitale meetmethoden en laserprojectie. Toch blijft het een vaardigheid die elke timmerman beheerst, omdat er op de bouwplaats altijd situaties zijn waarin handmatig markeren de snelste en meest praktische werkwijze is.
Gerelateerde termen
- Kozijn
- Spant
- Houtverbinding
- Muurplaat
- Kapconstructie
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
