Brine is een zoutoplossing die wordt gebruikt als warmtetransportmedium in bodemenergie- en koelsystemen. Het gaat om een mengsel van water en een zout of glycol dat een lager vriespunt heeft dan zuiver water. Hierdoor kan het ook bij temperaturen onder het vriespunt circuleren zonder te bevriezen, wat essentieel is voor systemen die warmte uit de bodem onttrekken.
Samenstelling
Er worden verschillende typen brine gebruikt in de bouw en installatietechniek:
- Monoethyleenglycol (MEG) — de meest gebruikte brine in bodemenergiesystemen, gemengd met water in een verhouding van circa 25-35%
- Monopropyleenglycol (MPG) — een minder giftige variant, geschikt voor toepassingen waar lekkage naar grondwater een risico vormt
- Calciumchloride-oplossing — een zoutoplossing die vooral in oudere en industriele koelsystemen wordt toegepast
- Ethanol-watermengsels — worden in sommige Scandinavische landen als brine ingezet
Werking in bodemenergiesystemen
In een bodemwarmtepomp-installatie circuleert de brine door een gesloten leidingcircuit:
- Bodemcollector — brine stroomt door leidingen in de grond (horizontale collectoren of verticale bodemwarmtewisselaars)
- Warmteopname — de brine neemt warmte op uit de omringende bodem
- Warmtepomp — de opgewarmde brine geeft haar warmte af aan het koudemiddel in de warmtepomp
- Retour — de afgekoelde brine keert terug naar de bodem om opnieuw warmte op te nemen
Toepassing
Brine wordt breed ingezet in de gebouwde omgeving. De belangrijkste toepassing is in bodemgekoppelde warmtepompsystemen (WKO-systemen) voor de verwarming en koeling van woningen, kantoren en utiliteitsgebouwen. Daarnaast wordt brine gebruikt in industriele koelinstallaties, ijsbanen en koelhuizen. Bij het ontwerpen van een brine-systeem zijn de concentratie, het type brine en de stroomsnelheid bepalend voor de efficientie van de installatie.
Gerelateerde termen
- Warmtepomp
- Bodemenergie
- WKO-systeem
- Warmtewisselaar
- Koudemiddel
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
