Wat is een andreaskruis?
Een andreaskruis is een X-vormige verbinding van twee diagonale balken of latten die wordt toegepast om een constructie te verstijven tegen horizontale krachten (windbelasting, scheefzakken). De naam verwijst naar het Sint-Andreaskruis, het schuine kruis waaraan de apostel Andreas volgens de overlevering werd gekruisigd.
Inhoudsopgave
Hoe werkt het?
Het andreaskruis werkt als windverband:
- De twee diagonalen vormen samen een X
- Eén diagonaal vangt trekkrachten op, de andere drukkrachten
- Samen voorkomen ze dat het raamwerk als een parallellogram vervormt
- De verbinding wordt vastgezet met bouten, pennen of nagels
Toepassing
Het andreaskruis wordt breed ingezet in de bouw:
- Dakconstructies — als windverband tussen gordingen of spanten
- Houtskeletbouw — in wanden voor horizontale stabiliteit
- Vakwerk — zichtbaar onderdeel van vakwerkconstructies
- Steigers — kruisverbanden houden de steiger stabiel
- Hekwerken en deuren — decoratief en constructief op tuinhekken en poorten
Uitvoering
| Type | Materiaal | Toepassing |
|---|---|---|
| Houten schoren | Balken of planken | Kapconstructies, vakwerk |
| Stalen trekstangen | Rondstaal of platstrip | Stalen constructies, steigers |
| Kabels | Staalkabel | Lichte constructies, windverband |
Aandachtspunten
- De diagonalen moeten voldoende stevig zijn aangesloten op de knooppunten
- Bij hout: let op de houtverbinding (pen-en-gat, bout of nagel)
- Het andreaskruis moet in het vlak van de belasting liggen
Gerelateerde termen
- Windverband
- Kruisverband
- Schoor
- Vakwerk
- Spant
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
