Een ESD-vloer (Electrostatic Discharge floor) is een vloer die zo geleidend is dat statische elektriciteit langzaam en gecontroleerd wordt afgevoerd. Hiermee worden plotselinge ontladingen voorkomen die elektronica kunnen beschadigen of een explosie kunnen veroorzaken. ESD-vloeren worden geplaatst waar gevoelige apparatuur of explosieve gassen aanwezig zijn.
Waarom een ESD-vloer?
Bij wrijving — bijvoorbeeld lopen met schoenen op een normale vloer — kan elektrische lading opbouwen. Bij aanraking ontlaadt deze plotseling. Voor mensen voelt dit als een schokje, maar voor:
- Elektronica — kan een ESD-pulse chips vernietigen, soms zonder dat het zichtbaar is
- Explosieve gassen — kan een vonk een explosie veroorzaken
- Munitie en pyrotechniek — vergelijkbaar risico
Een ESD-vloer voert lading geleidelijk af naar aarde, zodat opbouw onmogelijk is.
Typen ESD-vloeren
| Type | Materiaal | Geleidbaarheid |
|---|---|---|
| Dissipatieve vloer | PVC, linoleum, gietvloer met geleidende vezels | 10⁶ – 10⁹ ohm |
| Geleidende vloer | Sterk geleidende epoxy of vinyl | 10⁴ – 10⁶ ohm |
| Antistatisch tapijt | Met geleidende vezels | beperkte werking |
De keuze hangt af van de eisen van de werkomgeving. ESD-eisen worden vastgelegd in normen als IEC 61340 en ANSI/ESD S20.20.
Constructie
Een ESD-vloer bestaat uit:
- Geleidende ondergrond — meestal een koperen aardingsnet onder de toplaag
- Geleidende lijmlaag — verbindt toplaag met aardingsnet
- ESD-toplaag — vinyl, rubber of epoxy met geleidende vezels of partikels
- Aardingsaansluiting — verbinding naar het gebouwaardingsnet
Werknemers dragen vaak ESD-schoenen of polsbanden om hun lichaam ook geleidend met de vloer te verbinden.
Toepassingen
- Elektronica-assemblage — chip- en printplaatproductie
- Datacenters — serverruimten en magnetische opslag
- Operatiekamers — anesthesiegassen waren vroeger explosief
- Munitiefabrieken — bij hantering van explosief materiaal
- Gas-, olie- en chemische industrie — ATEX-zones
- Cleanrooms — gecontroleerde productie-omgevingen
Onderhoud
- Specifieke reinigingsmiddelen — gewone wax verstoort de geleidbaarheid
- Periodieke meting — weerstand controleren met multimeter
- Geleidende schoenen — moeten ook periodiek getest
Gerelateerde termen
- Antistatische vloer
- Gietvloer
- Industriële vloer
- Atex-zone
- Aardelektrode
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
