Een Gelderse gevel is een historisch Nederlands geveltype waarbij de bovenzijde van de voorgevel als een oplopende, vaak getrapte of toppende topgevel is uitgevoerd, met karakteristiek metselwerk.
Dit geveltype komt onder meer voor in Gelderland en de aangrenzende streken. De Gelderse gevel is nauw verwant aan de trapgevel en de tuitgevel, maar heeft een eigen regionale vormgeving en detaillering.
Hoe is een Gelderse gevel opgebouwd?
De gevel bestaat uit een gemetselde voorwand die boven de dakvoet doorloopt tot een sierlijk vormgegeven top. Kenmerkende elementen zijn:
- Een oplopende gevelbeëindiging die de daklijn maskeert
- Ambachtelijk metselwerk in baksteen, vaak met sierverbanden
- Natuurstenen of gemetselde afdekkers op de trappen of tuit
- Soms een gevelsteen of jaartalanker als decoratie
De gevel is meestal een niet-dragende schil voor het achterliggende houten spant en de kap.
Toepassing
Gelderse gevels worden vandaag de dag vooral aangetroffen bij:
- Historische woonhuizen en boerderijen
- Monumentale panden in binnensteden
- Restauraties en historiserende nieuwbouw
Bij onderhoud is aandacht nodig voor het voegwerk, de afdekkers en de verankering, omdat de top gevoelig is voor vocht en wind. Een goede afwatering en waterdichte afdekking verlengen de levensduur van het metselwerk aanzienlijk.
Gerelateerde termen
- Gevel
- Metselwerk
- Baksteen
- Spouwmuur
- Mortel
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
