Een hanenkam is een taps toelopende rollaag boven een raam- of deuropening, waarbij het midden van de strek duidelijk verhoogd is of de hele laag in een boog loopt. De op hun kant gemetselde stenen waaieren vanuit het midden uit, zoals de kam van een haan — vandaar de naam. De hanenkam vangt het gewicht van het bovenliggende metselwerk op en verdeelt het naar de zijkanten van de opening.
Inhoudsopgave
Werking
Boven een opening in een muur moet het gewicht van het metselwerk worden opgevangen en om de opening heen worden geleid. De hanenkam doet dit als een lichte ontlastingsboog:
- De stenen staan op hun kant en zijn wigvormig gestapeld
- Door de taps toelopende, verhoogde vorm ontstaat een boogwerking
- De belasting van het muurwerk erboven wordt naar de dagkanten (de zijkanten van de opening) afgevoerd
- Vaak wordt onder de hanenkam nog een stalen latei of houten balk toegepast voor extra zekerheid
Toepassing
De hanenkam wordt zowel constructief als decoratief toegepast:
- Boven ramen en deuren in metselwerkgevels
- Als siermetselwerk — de hanenkam geeft een gevel een ambachtelijke, klassieke uitstraling
- Bij restauratie van oudere gevels waar de originele hanenkam bewaard of nagemetseld wordt
- In combinatie met een latei bij bredere openingen
Aandachtspunten
- Een hanenkam alleen kan een beperkte overspanning dragen; bij bredere openingen is een ondersteunende latei noodzakelijk
- Het voegwerk is belangrijk: de wigvorm van de voegen bepaalt mede de boogwerking
- Bij scheuren boven een opening kan de hanenkam of de latei zijn overbelast
Gerelateerde termen
- Rollaag
- Strek
- Metselwerk
- Latei
- Boog
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
