Een hooihuis of kaakberg is een agrarisch bouwwerk waarin hooi, graan of andere oogst droog werd bewaard. Kenmerkend voor de klassieke berg is het losse, in hoogte verstelbare dak dat over een aantal rechte staande palen (roeden) op en neer kan: naarmate de voorraad groeide, werd het dak omhoog gezet. Zo bleef de oogst altijd afgedekt en geventileerd.
Opbouw
- Roeden (bergroeden) — de zware staande palen waarlangs het dak beweegt
- Verstelbaar dak — een kap (vaak vier- of vijfkant, met riet of pannen) die met pennen op verschillende hoogtes wordt vastgezet
- Open of half open zijkanten — voor doorluchting, zodat het hooi niet gaat broeien
Het hooihuis is een meer omsloten variant, soms met vaste wanden en dak, terwijl de kaakberg of hooiberg juist het beweegbare dak als hoofdkenmerk heeft.
Toepassing en behoud
Deze bouwwerken horen bij het traditionele boerenerf en zijn nu vooral van cultuurhistorische waarde. Veel bergen zijn beeldbepalend voor het landschap en genieten bescherming als monument of karakteristiek bijgebouw. Bij herstel zijn het beweegbare dakmechanisme, de roeden en de open constructie de te bewaren onderdelen.
Gerelateerde termen
- Boerderij
- Kapberg
- Bijgebouw
- Cultuurhistorische waarde
- Monument
- Gebint
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
