Een keuls plafond (Duits: “Kölner Decke”) is een vroeg type stucplafond waarbij niet alleen de vakken tússen de balken, maar ook de balken zélf met stucwerk zijn bekleed en versierd. De balkkoppen worden vaak met gebogen stucverbindingen aan elkaar gekoppeld en het middendeel van de balken kan worden verbreed en met ornamenten opgesierd. Het oudste bekende voorbeeld dateert uit 1592 in Keulen.
Inhoudsopgave
Werking en opbouw
- Over de houten balklaag en tussenlatten of gespleten twijgen wordt een kalkstuclaag aangebracht
- Zo verdwijnt het houtwerk onder een egaal, aaneengesloten stucoppervlak
- Op het stucwerk komen decoratieve motieven; oorspronkelijk vaak in andere kleuren dan wit
Toepassing
- Sierplafonds in historische panden, kerken en representatieve ruimten
- Het type ontstond als manier om diktevariaties in de balken weg te werken tot één strak plafond
Aandachtspunten
- Een keuls plafond werkt het best bij eenvoudige, enkelvoudige balklagen; bij samengestelde balklagen met moer- en kinderbalken zou het stucwerk overdadig ogen
- Bij restauratie is voorzichtigheid geboden: het historische stucwerk en de kleurlagen zijn kwetsbaar en waardevol
- Herstel vraagt om een gespecialiseerde stukadoor met kennis van kalkstuc
Gerelateerde termen
- Pleisterlaag
- Balklaag
- Cassetteplafond
- Ornament
- Fries
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
