Een ophangsysteem voor schilderijen is een aluminium of stalen rail die tegen het plafond of hoog op de wand wordt gemonteerd. Aan die rail hangen verschuifbare draden of staven met haken. Je hangt en verschuift kunst zonder telkens opnieuw te boren.
Musea en galeries werken al decennia zo, en voor woonhuizen is het aantrekkelijk om dezelfde reden: je verandert je opstelling zo vaak je wilt zonder een muur vol gaatjes.
De onderdelen
- Rail — een profiel van meestal 1 tot 3 meter, te koppelen tot willekeurige lengte. Er zijn plafondrails, wandrails en varianten die als plint of schaduwvoeg wegvallen.
- Draden — perlon (doorzichtig nylon) of staalkabel, standaard 1,5 tot 3 meter lang.
- Haken — schuifhaken die je aan de draad vast- en losklemt. De draaghaak bepaalt de maximale last per draad.
- Eindkapjes en koppelstukken — voor een strakke afwerking.
Draagvermogen en bevestiging
Draagvermogen wordt op drie plaatsen begrensd, en de zwakste schakel telt:
- De haak. Standaard schuifhaken dragen doorgaans ongeveer 15 tot 20 kg per stuk; zware uitvoeringen meer. Controleer altijd de opgave van de fabrikant.
- De draad. Perlon en staalkabel dragen meestal ruim voldoende voor woningtoepassing, maar knopen en knikken halveren de sterkte.
- De bevestiging in de ondergrond. Dit is bijna altijd de echte beperking.
Kies de plug op de ondergrond:
| Ondergrond | Bevestiging |
|---|---|
| Beton | Nylon plug of slagplug |
| Kalkzandsteen / metselwerk | Nylon plug, boren zonder klopstand in kalkzandsteen |
| Gipsplaat op regelwerk | Schroeven in de regels; anders hollewandpluggen |
| Gipsblokken | Speciale gipsblokplug of doorsteekanker |
| Gasbeton (cellenbeton) | Gasbetonplug (spiraalplug) |
Vuistregel: verdeel het gewicht altijd over twee draden. Een schilderij van 12 kg aan twee haken belast elke haak met ongeveer 6 kg, en hangt bovendien uit zichzelf recht.
Montage- en ophangtips
- Hoogte. Hang het midden van een werk op ongeveer 145 tot 150 cm boven de vloer. Dat is de hoogte die musea aanhouden en die voor de meeste mensen op ooghoogte uitkomt.
- Boor de rail niet blind vast. Zoek eerst met een leidingdetector naar elektra en waterleiding; in het plafond lopen die vaak precies waar je wilt boren.
- Bevestigingsafstand. Houd de schroeven doorgaans niet verder dan ongeveer 40 tot 50 cm uit elkaar, en zet één schroef dicht bij elk raileinde.
- Bij een verlaagd plafond moet je de rail aan het draagprofiel of aan de constructie erboven bevestigen; gipsplaat alleen is te zwak voor een doorlopende rail met kunst.
- Kosten. Reken voor een compleet systeem met rail, draden en haken op grofweg 20 tot 50 euro per strekkende meter, afhankelijk van uitvoering en afwerking.
Gerelateerde termen
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
