Wat is een raveelbalk?
Een raveelbalk is de balk die de onderbroken balken van een raveling opvangt. Dat klinkt eenduidiger dan het is: in de praktijk wordt de term voor twee verschillende rollen gebruikt, en welke rol bedoeld wordt, verschilt per bron en per land.
Twee rollen, één woord
| Rol | Omschrijving | Gangbare benaming |
|---|---|---|
| Doorgaande balk langs de opening | Loopt door van oplegging tot oplegging, zwaarder uitgevoerd, draagt de dwarsbalk | Raveelbalk, soms hoofdbalk |
| Dwarsbalk die de opening afsluit | Staat haaks op de balklaag, vangt de staartbalken op | Raveelhout, of raveelijzer in staal, door bouwhistorici vaak raveelbalk genoemd |
Bouwhistorici gebruiken raveelbalk vooral voor de dwarsbalk. Strikt genomen heet die dwarsbalk raveelhout, of raveelijzer als hij van staal is. In Brits gebruik ligt het weer anders: daar is de trimmer vaak juist de dwarsbalk en de trimming joist de doorgaande balk, terwijl Nederlandse bronnen de toewijzing soms omgekeerd hanteren.
Praktische conclusie: omschrijf liever de rol dan dat je een strak label plakt. Zeg “de doorgaande balk langs het trapgat” of “de dwarsbalk waar de staartbalken op landen”. Dat voorkomt misverstanden op de bouwplaats en bij het bestellen van hout en beslag.
Waarom de balk zwaarder is
Een raveelbalk draagt een geconcentreerde last. Waar een gewone vloerbalk alleen zijn eigen strook vloer draagt, krijgt de raveelbalk de last van alle onderbroken balken erbij, ingeleid op een paar punten in plaats van gelijkmatig verdeeld.
- Zwaarder of dubbel uitvoeren. Een enkele balk op de standaardmaat schiet vrijwel altijd tekort.
- Dubbele balken goed koppelen. Twee balken naast elkaar werken alleen samen als ze over de lengte deugdelijk aan elkaar zijn verbonden.
- Balkschoenen of raveeldragers gebruiken. Voor de aansluiting van de staartbalken op de dwarsbalk zijn die de betrouwbaarste oplossing.
- De oplegging controleren. De extra last komt uiteindelijk op de muur of op een onderliggende balk terecht; die moet hem aankunnen.
- Laat de maatvoering berekenen. De juiste afmeting hangt af van overspanning, belasting en houtsoort en hoort door een constructeur te worden bepaald.
Gerelateerde termen
- Raveling
- Raveelhout
- Staartbalk
- Moerbalk
- Balkdrager
- Balklaag
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
