Wat is een rooihaak?
Een rooihaak is het gereedschap van de leidekker waarmee de spijkers worden uitgetrokken die een lei op het dak vasthouden. Omdat een lei voor het grootste deel onder de bovenliggende leien schuilt, kun je niet bij de spijkerkoppen komen — de rooihaak werkt blind, ónder de dekking. De naam komt van “rooien”: uittrekken, verwijderen.
Hoe het gereedschap eruitziet
De rooihaak bestaat uit een plat, dun metalen blad van ongeveer 30 tot 50 centimeter lang en 4 tot 5 centimeter breed. In de lange zijden zitten zijdelingse inkepingen die naar achteren wijzen. Aan één uiteinde is het blad haaks omgezet en gaat het over in een metalen steel die eindigt in een haak, zodat je met kracht naar je toe kunt trekken en de haak niet uit je hand schiet.
Zo gebruik je hem
- Schuif het blad onder de kapotte lei, langs de plek waar de spijker zit. Waar precies, voel je aan de weerstand; de spijkers zitten bij de meeste dekkingen op vaste afstand van de zijkanten.
- Haak de spijker in een van de inkepingen.
- Trek de haak met een korte, stevige ruk naar je toe. De inkeping snijdt of trekt de spijker door.
- Zit de spijker vast, sla dan met een hamer op het omgezette deel van de steel. De schok doet meer dan blijven trekken en spaart de omliggende leien.
Waarom je hem nodig hebt
Een gebroken lei vervangen zonder rooihaak betekent in de praktijk dat je de leien erboven ook los moet maken — en dan breek je meer dan je repareert. Na het uittrekken van de spijkers kun je de scherf uitnemen en de nieuwe lei plaatsen. Nagelen kan dan niet meer, want de spijkerplek zit onder de bovenliggende lei. Daarom wordt de nieuwe lei vastgezet met een reparatiehaak van koper of roestvast staal, die over de onderliggende lei wordt geschoven en om de nieuwe lei wordt omgebogen.
Praktische tips
- Houd de inkepingen scherp. Een bot blad glijdt van de spijker af en breekt dan de aangrenzende leien.
- Gebruik koper of roestvast staal voor de reparatiehaak. Een verzinkte haak roest binnen enkele jaren door en de lei zakt weg.
- Werk vanaf een steiger of dakladder, nooit met je gewicht op de leien: leien zijn breekbaar en een leidak is steil.
- Neem één lei mee naar de handel voordat je bestelt; leimaat, dikte en dekwijze bepalen samen of de nieuwe steen past.
Gerelateerde termen
- Leidak
- Daklei
- Leihamer
- Dakschild
- Leidekkershamer
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
