Wat is een slaper?

Een slaper is een steunende, meestal horizontale balk (ligger) in een kapconstructie die de uiteinden van doorgezaagde gordingen opvangt, vooral bij het plaatsen van een dakkapel. Vaak wordt de slaper dubbel uitgevoerd. In het Engels spreekt men van een sleeper; in de Britse praktijk heet een vergelijkbaar opvangstuk meestal een trimmer.

Hoe een slaper werkt

In een gordingkap rusten de gordingen op de spanten of de gevels en dragen ze het dakbeschot. Komt er een dakkapel, dan moet in de dakopening vaak een stuk gording weg. Op dat moment hebben de afgezaagde gordingeinden geen steun meer. De slaper loopt aan de zijkant van de opening en verbindt de gording onder de dakkapel met de gording erboven (of met een ander dragend deel). Zo wordt de belasting van de onderbroken gording via de slaper naar de wel doorlopende constructie geleid.

Twee minder gangbare betekenissen:
– Hulpboom van een trap: een trapboom die onder de treden loopt, ook keepboom genoemd.
– Klauwstuk aan een halsgevel: het gebeeldhouwde vleugelstuk naast de hals.

Toepassing

Wie een dakkapel plaatst, krijgt bijna altijd met slapers te maken. Aandachtspunten:

1. Laat het eerst berekenen. Een gording doorzagen verandert de krachtsverdeling in de hele kap. Een constructeur bepaalt maat, houtsoort en bevestiging van de slapers en controleert of de oude kap het aankan.
2. Stempel vooraf. Ondersteun de gordingen tijdelijk voordat je zaagt, anders zakt het dak door.
3. Maak de verbinding goed. De slaper wordt tussen de gordingen gezet en met voldoende schroeven of balkdragers bevestigd, volgens de berekening.
4. Vergunningvrij is niet regelvrij. Een dakkapel kan onder voorwaarden vergunningvrij zijn, maar de bouwtechnische eisen uit het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl), waaronder constructieve veiligheid, gelden altijd. Check via het Omgevingsloket of bij de gemeente wat voor jouw situatie geldt; bij een monument gelden aparte regels.

Veelgemaakte fout: de gording doorzagen en alleen op de dakkapel laten rusten zonder dat iemand heeft nagerekend of die dat kan dragen.

Gerelateerde termen

• Gording
• Dakkapel
• Gordingkap
• Kapconstructie
• Constructeur
• Keepboom
• Klauwstuk

Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.