Wat is een snijraam?

Wat is een snijraam?

Een snijraam is een bovenlicht (het raam boven een deur) dat rijk is voorzien van houtsnijwerk. Ook als de versiering van een ander materiaal is gemaakt, spreekt men wel van een snijraam. In het Engels heet het een ornamental fanlight of, in Amerikaans Engels, een ornamental transom window.

Kenmerken

  • Plaats. Het snijraam zit boven de voordeur, tussen de bovendorpel van de deur en de bovenkant van het kozijn. Het brengt daglicht in de gang of het voorhuis, ook als de deur dicht is.
  • Versiering. Het snijwerk vormt een open, sierlijk rasterwerk voor of in het glas: ranken, bladmotieven, krullen, soms een monogram of jaartal.
  • Vorm. Rechthoekig of met een rondboog (dan lijkt het op een lunet of waaiervormig bovenlicht).
  • Historische context. Je ziet snijramen vooral bij oudere stads- en grachtenpanden met een representatieve voordeur, waar het snijwerk paste bij de stijl van de gevel.

Toepassing

Wie een pand met een snijraam bezit of verbouwt, let op het volgende:

  1. Eerst documenteren. Fotografeer en meet het snijwerk in voordat je iets demonteert. Bij schade kan een houtsnijder het dan nauwkeurig aanvullen.
  2. Vocht buiten houden. Snijwerk heeft veel kopse kanten en hoekjes waar water blijft staan. Houd de verflaag gesloten en controleer de onderdorpel en kitnaden elk jaar.
  3. Repareren in plaats van vervangen. Rotte delen kunnen vaak worden uitgenomen en met nieuw hout van dezelfde soort worden aangevuld. Zo blijft het origineel behouden.
  4. Glas vervangen met beleid. Bij isolatieglas wordt de sponning vaak te ondiep. Bespreek met de restaurateur of een dunne isolatieglasvariant of voorzetraam beter past.
  5. Vergunning checken. Bij een monument geldt vaak een vergunningplicht voor wijzigingen aan gevelonderdelen. Vraag dit bij de gemeente na voordat je begint.

Veelgemaakte fout: het snijwerk dichtschilderen met dikke lagen verf. De details verdwijnen en vocht raakt opgesloten onder de verf, waardoor het hout van binnenuit gaat rotten.

Gerelateerde termen

  • Bovenlicht
  • Houtsnijwerk
  • Lunet
  • Bovendorpel
  • Ornament
  • Kozijn

Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.